Κυριακή, 29 Νοεμβρίου 2009
Partition Plan - 29 Νοέμβρη 1947

Στις 29 Νοεμβρίου 1947, η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ υπερψήφισε με 33 ψήφους υπέρ, 13 κατά και 10 αποχές το Σχέδιο Χωρισμού "Partition Plan" (Ψήφισμα 181), για την Παλαιστίνη κάνοντας μερικές προσαρμογές στα προτεινόμενα σύνορα μεταξύ των δύο κρατών. Ο χωρισμός θα έμπαινε σε εφαρμογή την ημέρα της Βρετανικής αποχώρησης από την Παλαιστίνη της Βρετανικής Εντολής.
Πριν την ψήφιση η πλειοψηφία των δύο τρίτων που απαιτούνταν για να περάσει η διακήρύξη δεν ήταν σίγουρη. Τρεις χώρες, η Αϊτή, η Λιβερία και οι Φιλιππίνες-πείστηκαν να μελετήσουν το ενδεχόμενο να αλλάξουν τη θέση τους ώστε να εξασφαλιστεί η υπερψήφιση, πράγμα που έκαναν στο διάστημα μεταξύ 25 και 29 Νοέμβρη.
Η πίεση προήλθε από Εβραίους και σιωνιστές, υποστηρικτές του χωρισμού και μέλη της διοίκησης των ΗΠΑ και των εκλεγμένων αξιωματούχων τους καθώς και από κάποιους ιδιώτες. Ο Πρόεδρος Τρούμαν αργότερα είπε: "Η αλήθεια είναι ότι όχι μόνο υπήρχαν κινήσεις πίεσης γύρω από τον ΟΗΕ τέτοιες που δεν είχαν ξαναγίνει ποτέ, αλλά και ότι ο Λευκός Οίκος ήταν στο χαράκωμα. Δεν νομίζω ότι είδα ποτέ τόσο μεγάλη πίεση και προπαγάνδα προς τον Λευκό Οίκο όπως είδα για αυτό το θέμα. Η επιμονή μερικών ακραίων σιωνιστών ηγετών-με αφορμή πολιτικά κίνητρα και οι πολιτικές απειλές-ήταν πολύ ενοχλητικές.
Από τα μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας η Γαλλία, οι ΗΠΑ και η Σοβιετική Ένωση ψήφισαν υπέρ της διακύρηξης ενώ η Κίνα και το Ηνωμένο Βασίλειο απείχαν. Η πλήρης ψηφοφορία είχε ως εξής:
Υπέρ, (33 χώρες, 59%):
* Αφγανιστάν, Κούβα, Αίγυπτος, Ελλάδα, Ινδία, Ιράν, Ιράκ, Λίβανος, Πακιστάν, Σαουδική Αραβία, Συρία, Τουρκία, Υεμένη.
Αποχές, (10 χώρες, 18%):
* Αργεντινή, Χιλή, Δημοκρατία της Κίνας, Κολομβία, Ελ Σαλβαδόρ, Αιθιοπία, Ονδούρα, Μεξικό, Ηνωμένο Βασίλειο, Γιουγκοσλαβία.
Από την ψηφοφορία απουσίαζε η Ταϊλάνδη
Έκκληση του Κόμματος της Ευρωπαϊκής Αριστεράς για την Διεθνή Ημέρα Αλληλεγγύης με τον Παλαιστινιακό λαό
Πηγή: http://www.syn.gr/gr/keimeno.php?id=16852
Με την ευκαιρία της Διεθνούς Ημέρας Αλληλεγγύης με τον Παλαιστινιακό Λαό (29 Νοεμβρίου), το κόμμα της Ευρωπαϊκής Αριστεράς διακινεί έκκληση σε πολλές χώρες της Ευρώπης, ζητώντας τον τερματισμό της Ισραηλινής κατοχής και την δημιουργία ανεξάρτητου Παλαιστινιακού κράτους στα σύνορα του 1967, με πρωτεύουσα την Ανατολική Ιερουσαλήμ. Την έκκληση θα επιδώσουν σήμερα, ώρα 12:30, στον επικεφαλής του Γραφείου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Αθήνα κ. Ιερόθεο Παπαδόπουλο , ο ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ N. Χουντής και ο υπεύθυνος του τμήματος Εξωτερικής Πολιτικής του ΣΥΝ Π.Τριγάζης.
Το πλήρες κείμενο της Έκκλησης είναι το ακόλουθο:
Με την ευκαιρία της Διεθνούς Ημέρας του ΟΗΕ για Αλληλεγγύη με τον Παλαιστινιακό Λαό (29 Νοέμβρη), το Κόμμα Ευρωπαϊκής Αριστεράς κάνει έκκληση για νέες προσπάθειες για τη λήξη της Παλαιστινιακής τραγωδίας και την ειρηνική λύση του Παλαιστινιακού προβλήματος.
Είμαστε πεπεισμένοι ότι η σημαντικότερη προϋπόθεση για σταθερή ειρήνη στην Μέση Ανατολή είναι η αναγνώριση και η εφαρμογή του αναφαίρετου δικαιώματος του Παλαιστινιακού Λαούγια τη δημιουργία του δικού του ανεξάρτητου κράτος που θα απολαμβάνει τα ίδια δικαιώματα με το Ισραήλ και θα αναπτύξει ειρηνικές σχέσεις με όλες τις γειτονικές χώρες.
Η λύση της Ισραηλινο-Παλαιστινιακής σύγκρουσης πρέπει να επιτευχθεί μέσω διεθνούς διάσκεψης υπό την αιγίδα του ΟΗΕ, με συμμετοχή όλων των ενδιαφερόμενων μερών, για την εφαρμογή όλων των σχετικών ψηφισμάτων των Ηνωμένων Εθνών – συμπεριλαμβανομένου του Ψηφίσματος 194 για το δικαίωμα επιστροφής – και για την ίδρυση ενός κυρίαρχου, ανεξάρτητου και δημοκρατικού Παλαιστινιακού κράτους στα κατεχόμενα Παλαιστινιακά εδάφη του 1967, με πρωτεύουσα την Ανατολική Ιερουσαλήμ.
Ο δρόμος για την ειρήνη απαιτεί το άμεσο πάγωμα και την κατεδάφιση των Ισραηλινών εποικισμών στην Δυτική Όχθη, την άρση του απάνθρωπου αποκλεισμού της Γάζας, το γκρέμισμα του τείχους του απαρτχάιντ και την απελευθέρωση όλων των Παλαιστινίων κρατουμένων, μεταξύ των οποίων είναι Παλαιστίνιοι εθνικοί ηγέτες και βουλευτές.
Είναι καιρός η διεθνής κοινότητα να αναλάβει τις ευθύνες της και να διασφαλίσει ότι οι δηλώσεις θα συνοδεύονται από πράξεις για το Παλαιστινιακό.
Ειδικότερα, ζητάμε από την Ευρωπαϊκή Ένωση να πάρει χειροπιαστά μέτρα, όπως η άμεση αναστολή της συμφωνίας σύνδεσης ΕΕ - Ισραήλ, καθώς και τον τερματισμό συμφωνιών στρατιωτικής συνεργασίας μεταξύ κρατών - μελών με Ισραήλ. Ζητάμε επίσης από τα Ηνωμένα Έθνη να αποφασίσουν εμπάργκο στις προμήθειες όπλων προς το Ισραήλ.
Δεσμευόμαστε να συμβάλουμε παραπέρα στην ανάπτυξη του παγκόσμιου κινήματος αλληλεγγύης με τον Παλαιστινιακό Λαό καθώς και με τις φιλειρηνικές δυνάμεις του Ισραήλ. Επιπλέον, κάνουμε έκκληση για εθνική συμφιλίωση των Παλαιστινίων, που είναι ο μόνος δρόμος για ενωμένη ελεύθερη Παλαιστίνη και για την επιτυχή έκβαση της διαπραγματευτικής διαδικασίας.
Βρυξέλλες, 26 Νοεμβρίου 2009
29 Νοεμβρίου: Επέτειος του Σχεδίου Διχοτόμησης
του Mazin Qumsiyehv Πηγή: http://desertpeace.wordpress.com 29 Νοέμβρη 2009
Η Γενική Συνέλευση των ΗΕ στις 29 Νοεμβρίου, 1947 ψήφισε την προτεινόμενη διχοτόμηση της Παλαιστίνης δίνοντας τον έλεγχο στο 55% των εδαφών στο Σιωνιστικό κίνημα και αφήνοντας στους Παλαιστίνιους το 45% της χώρας. Οι Παλαιστίνιοι γηγενείς αποτελούσαν την εποχή εκείνη τα 2/3 του πληθυσμού και κατείχαν το 93% των εδαφών. Οι Εβραίοι αποτελούσαν το 1/3 του πληθυσμού (οι περισσότεροι ήταν παράνομοι νέοι μετανάστες) και είχαν στην ιδιοκτησία τους λιγότερο από το 7% των εδαφών. Στο σχεδιαζόμενο «Εβραϊκό Κράτος», θα έπρεπε να υπάρχουν ισάριθμοι Χριστιανοί και Μουσουλμάνοι Παλαιστίνιοι με τους Εβραίους. Το σιωνιστικό κίνημα δέχτηκε την ιδέα του Εβραϊκού κράτους, αλλά απέρριψε τα υπόλοιπα μέρη της συμφωνίας: καθορισμένα σύνορα, διεθνοποίηση της Ιερουσαλήμ, οικονομική ένωση και όχι εθνοκάθαρση.
Κανένας τοπικός αρχηγός των Παλαιστινίων δεν υπήρχε εκείνη την περίοδο (είχαν αποδεκατιστεί από τους βρετανούς την περίοδο 1936-1939 και είχαν προδοθεί από τα δικτατορικά Αραβικά καθεστώτα). Όμως ο λαός (και εδώ μιλάμε για όλους, Χριστιανούς, Μουσουλμάνους και Ιουδαίους γηγενείς της Παλαιστίνης) ήταν ενάντια στο σχέδιο διχοτόμησης της χώρας τους. Η παράνομη «ψηφοφορία» στα ΗΕ (παράνομη γιατί είναι αντίθετη στον Καταστατικό Χάρτη) επιτεύχθηκε χάρη στην σημαντική πίεση που άσκησε η κυβέρνηση των ΗΠΑ. Ο Πρόεδρος Truman πίεσε και ώθησε τις κυβερνήσεις να υιοθετήσουν τη διχοτόμηση, γιατί χρειαζόταν την υποστήριξη των Εβραίων στις εκλογές (1). Άλλοι λόγοι που συνήθως προβάλλονται είναι και η συμπάθεια προς το κίνημα των Σιωνιστών, λόγω της γενοκτονίας που υπέστησαν στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο και ίσως ήταν ένας τρόπος να ξεφορτωθούν το «Εβραϊκό πρόβλημα» από την Δύση και να το ρίξουν στην Παλαιστίνη. Υπήρξε, εντούτοις, ισχυρή συνεργασία του Σιωνιστικού κινήματος τόσο με τους Ναζί, όσο και με τους στόχους τους (δείτε Lenni Brenner “51 Documents: history of the Nazi-Zionist collaboration όπως επίσης και τα βιβλία και άρθρα που έχουν γραφτεί για τις πετυχημένες προσπάθειες του σιωνιστικού κινήματος να αποτρέψουν τη μετανάστευση σε Δυτικές χώρες των Ευρωπαίων Εβραίων).
Η CIA προέβλεψε επακριβώς τον ρόλο της πίεσης του Truman στην διχοτόμηση της Παλαιστίνης (προκειμένου να διασφαλίσει την εκλογική του νίκη), παρόλο που ήταν ενάντια στις επιθυμίες των κατοίκων της χώρας και στον Καταστατικό Χάρτη του ΟΗΕ και έγραφε σε αναφορά της (28 Νοεμβρίου, 1947) :
«Ένοπλες εχθροπραξίες μεταξύ Εβραίων και Αράβων θα ξεσπάσουν, αν η Γενική Συνέλευση των ΗΕ δεχτεί την διχοτόμηση της Παλαιστίνης σε Αραβικό και Εβραϊκό Κράτος…οι Εβραίοι εκτιμάται ότι θα κινητοποιήσουν περίπου 200.000 πολεμιστές στην Παλαιστίνη... Οι εβραϊκές ένοπλες ομάδες στην Παλαιστίνη είναι πολύ καλά εξοπλισμένες και εκπαιδευμένες σε τακτικές κομάντο. Τελικά θα επιτύχουν την νίκη έναντι των Αράβων λόγω της ανώτερης οργάνωσης και του εξοπλισμού τους….Οι ΗΠΑ, υποστηρίζοντας την διχοτόμηση, έχουν ήδη χάσει μεγάλο μέρος του κύρους τους στην Εγγύς Ανατολή. Αν η διχοτόμηση επιβληθεί στην Παλαιστίνη, η διαμάχη που θα ακολουθήσει θα βλάψει σοβαρά την οικονομική, κοινωνική και πολιτική σταθερότητα του αραβικού κόσμου και κινδυνεύουν τα εμπορικά και στρατηγικά συμφέροντα τωνΗ ΠΑ…. Η φτώχεια, η ανησυχία και η απαισιοδοξία πάνω στα οποία βασίζεται η προπαγάνδα των κομουνιστών, θα ενταθούν στον αραβικό κόσμο…το κύρος των ΗΠΑ, μειώνεται σταθερά με κάθε νέα ένδειξη ότι οι ΗΠΑ υποστηρίζουν τους σιωνιστές. Η καλή θέληση που έδειξαν οι ΗΠΑ την εποχή της Συνόδου Ρούσβελτ – Ιμπν Σαούντ και η υποστήριξη του αιτήματος για ανεξαρτησία της Συρίας και του Λιβάνου κράτησε λίγο, λόγω της υποστήριξης από τον Πρόεδρο Truman της μετανάστευσης των Εβραίων στην Παλαιστίνη και της αναφοράς της Άγγλο-Αμερικάνικης Επιτροπής. Λόγω των μακροχρόνιων πολιτισμικών δεσμών των ΗΠΑ με τον Αραβικό κόσμο, του φιλικού ρόλου που έπαιξαν οι ΗΠΑ στην ανεξαρτησία της Συρίας και του Λιβάνου, της μερικής εξάρτησης συγκεκριμένων Αραβικών κρατών από αμερικανικές πετρελαϊκές εταιρείες, και της υπόσχεσης ότι αυτή η εξάρτηση θα ενισχυθεί, τα Αραβικά κράτη θα ήθελαν να διατηρήσουν αυτή την σχέση…μέρος από αυτή την θετική εξέλιξη θα μπορούσε να επιτευχθεί αν οι ΗΠΑ υποστηρίξουν ένα εβραϊκό κράτος στην Παλαιστίνη»
Όπως φάνηκε με τον καιρό, το να εξυπηρετήσουν την απληστία των σιωνιστών για την χώρα κάποιου άλλου, έφερε μόνο θάνατο και καταστροφή και όχι μόνο στους γηγενείς Παλαιστίνιους. Στις επιπτώσεις αυτής της στάσης, συμπεριλαμβάνονται πολλοί πόλεμοι (Λίβανο, Γάζα, Ιράκ, Αφγανιστάν πιο πρόσφατα) που προσπαθούν ακόμα να τροφοδοτήσουν την απληστία του καθεστώτος απαρτχάιντ και να διασφαλίσουν τα λάφυρα του. Ο ΟΗΕ προσπάθησε να επανορθώσει για την αδικία του δίνοντας ανθρωπιστική βοήθεια και ορίζοντας την 29η Νοεμβρίου ως μέρα αλληλεγγύης για τους Παλαιστίνιους. Για μας, αλληλεγγύη σημαίνει μποϋκοτάζ, από-επένδυση και κυρώσεις στο Ισραήλ μέχρις ότου εκπληρώσει τις υποχρεώσεις του σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο (ξεκινώντας από το θεμελιώδες δικαίωμα των προσφύγων να επιστρέψουν στην πατρίδα τους).
Σάββατο, 28 Νοεμβρίου 2009
Τρίτη, 24 Νοεμβρίου 2009
Mahmoud Darwish: Υπό κατοχή
Δίπλα στους κήπους των σπασμένων σκιών
Κάνουμε αυτό που κάνουν οι φυλακισμένοι
Και αυτό που κάνουν οι άνεργοι:
Μαζεύουμε ελπίδες
Μια χώρα ετοιμάζεται για το ξημέρωμα.
Γίναμε λιγότερο έξυπνοι
Γιατί παρακολουθούμε την ώρα της νίκης μας
Δεν υπάρχει σκοτάδι στις νύχτες μας από τους βομβαρδισμούς
Οι εχθροί μας, μας προσέχουν και ανάβουν το φως για μας
Στο σκοτάδι των κελιών
Εδώ δεν υπάρχει «εγώ»
Εδώ ο Αδάμ θυμάται το χώμα του
Στο χείλος του θανάτου λέει:
Δεν μου έχει μείνει τίποτα να χάσω
Ελεύθερος είμαι, τόσο κοντά στην ελευθερία μου
Το μέλλον μου είναι στα χέρια μου
Θα γεννηθώ ελεύθερος, χωρίς γονείς
Και για τ’ όνομα μου θα διαλέξω μπλε γράμματα
Μην στέκεσαι στην πόρτα, πέρασε μέσα
Πιες αραβικό καφέ μαζί μας
και θα καταλάβεις ότι είσαι άνθρωπος, σαν εμάς
Εσύ που στέκεσαι στις πόρτες των σπιτιών μας
Έλα έξω στο πρωινό
και θα διαπιστώσουμε ότι
είμαστε άνθρωποι σαν εσένα!
Όταν χάνονται οι λόφοι, τα λευκά, λευκά περιστέρια
πετούν και σκουπίζουν το πρόσωπο του ουρανού.
Ακτινοβολούν με φτερά χωρίς δεσμά,
παίρνουν τον αιθέρα και παίζουν.
Ψηλά, ακόμα πιο ψηλά τα λευκά, λευκά περιστέρια.
Πετάξτε!
Αχ, να ήταν πραγματικός ο ουρανός!
..........................
Μια γυναίκα λέει στο σύννεφο «σκέπασε τον αγαπημένο μου,
Γιατί τα ρούχα μου είναι καλυμμένα με το αίμα του»
Αν δεν είσαι βροχή, αγάπη μου
γίνε δέντρο
χορτασμένο από γονιμότητα, γίνε δέντρο
Αν δεν είσαι δέντρο, αγάπη μου
γίνε πέτρα
γεμάτη υγρασία, γίνε πέτρα
Αν δεν είσαι πέτρα ,αγάπη μου
γίνε φεγγάρι
στο όνειρο της αγαπημένης γυναίκας, γίνε φεγγάρι
(είπε η μητέρα στο νεκρό παιδί της).
............................
Στο κράτος της κατοχής, ο χρόνος γίνεται χώρος
Μεταμορφώνεται στην αιωνιότητα
Στο κράτος της κατοχής, ο χώρος γίνεται χρόνος
Και αυτό που χάνεται είναι το χθες και το αύριο.
............................
Και στο ξημέρωμα που απομένει, βγαίνω έξω από μένα
Και στο σούρουπο που απομένει, ακούω βήματα μέσα μου
Χαιρετώ αυτόν που μοιράζεται μαζί μου
την μέθη του φωτός, το φως μιας πεταλούδας
στην μαυρίλα αυτού του τούνελ!
Χαιρετώ αυτόν που μοιράζεται μαζί μου
την μέθη της νύχτας
Χαιρετώ εμένα!
Οι φίλοι μου ετοιμάζουν αποχαιρετιστήρια γιορτή για μένα.
Ένας ήρεμος τάφος στην σκιά της βελανιδιάς
Ένας μαρμάρινος επιτάφιος στον χρόνο
Και κάθε φορά στην κηδεία περιμένουν:
Ποιος πέθανε;..ποιός;
Mahmoud Darwish:Έρχομαι από εκεί
Γεννήθηκα όπως όλοι οι θνητοί
Έχω μάνα
και έχω σπίτι με πολλά παράθυρα
Έχω αδέρφια και φίλους
και ένα κελί φυλακής με ένα κρύο παράθυρο
Δικό μου είναι το κύμα που το αρπάζουν οι γλάροι
Έχω τη δικιά μου θέα στρωμένη με γρασίδι
Δικό μου είναι το φεγγάρι στην άκρη των λέξεων
και τα σμήνη των πουλιών
και οι αθάνατες ελιές
Περπάτησα σε αυτή τη γη πριν τα σπαθιά
Μετέτρεψα το ζωντανό σώμα της σε φορτωμένο τραπέζι
Έρχομαι από εκεί
Έδωσα τον ουρανό στη μητέρα του
Όταν ο ουρανός κλαίει για τη μητέρα του
εγώ κλαίω για να με γνωρίσουν
Σαν ένα σύννεφο που επιστρέφει
Έμαθα όλα τα λόγια που αξίζουν στην δίκη του αίματος
για να μπορώ να σπάσω τους κανόνες
Έμαθα όλες τις λέξεις και τις έσπασα
για να φτιάξω μόνο μία
ΠΑΤΡΙΔΑ
Υπό Διοικητική Κράτηση ο Mohammad Othman
Πηγή: http://freemohammadothman.wordpress.com/24 Νοέμβρη 2009
60 μέρες μετά τη σύλληψή του , ο υπερασπιστής των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων Mohammad Othman τίθεται για πρώτη φορά υπό Διοικητική Κράτηση
Στις 23 Νοέμβρη 2009, μετά από 61 μέρες κράτησης με σκοπό την ανάκρισή του από τους αξιωματούχους των Ισραηλινών Ασφαλείας, ο υπερασπιστής των ανθρωπίνων δικαιωμάτων Mohammad Othman, δέχτηκε την πρώτη εντολή Διοικητικής Κράτησης. Η εντολή αφορά μια περίοδο τριών μηνών, κατά τη διάρκεια των οποίων ο Mohammad θα κρατηθεί χωρίς να του απαγγελθούν κατηγορίες ή να διεξαχθεί δίκη. Η δικαστική αναθεώρηση της διαταγής σχεδιάζεται να πραγματοποιηθεί στις 25 του Νοέμβρη στο Στρατοδικείο των Διοικητικών Κρατουμένων στην στρατιωτική βάση Ofer, κοντά στην πόλη Ραμάλα της Δυτικής Όχθης.
Η εντολή Διοικητικής Κράτησης εναντίον του Mohammad εκδόθηκε μόλις μία μέρα μετά την ακρόαση στις 22 Νοέμβρη στο Στρατιωτικό Εφετείο, που διέταξε τον τερματισμό της περιόδου ανάκρισής του. Κατά την ακρόαση ο δικαστής αποφάσισε να τον αφήσει ελεύθερο καθώς δεν είχε σημειωθεί καμιά μετρήσιμη πρόοδος κατά τη διάρκεια των δύο μηνών που κρατούνταν και ανακρίνονταν, δεν υπέπεσε στην αντίληψη του δικαστηρίου κανένα εξωτερικό στοιχείο και ο στρατιωτικός κατήγορος δεν ήταν σε θέση να διατυπώσει τεκμηριωμένους ισχυρισμούς ή κατηγορίες εναντίον του. Έτσι ο δικαστής του Εφετείου έκανε δεκτό το αίτημα του Addameer ενάντια στην για έβδομη φορά παράταση της κράτησης του Mohammad που είχε κατατεθεί πέντε μέρες πριν. Ταυτόχρονα, ο δικαστής διέταξε την απελευθέρωσή του με καταβολή εγγύησης 10.000 ΝIS και όρο να μην ταξιδέψει έξω από τα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά εδάφη και να παρουσιάζεται τακτικά στην ισραηλινή αστυνομία. Εντούτοις, ο δικαστής έδωσε στον στρατιωτικό εισαγγελέα προθεσμία 24 ωρών για να εκδώσει εντολή Διοικητικής Κράτησης εναντίον του Mohammad και παρέτεινε την κράτησή του για αυτό το διάστημα. Στις 6:30 μμ της 23ης Νοέμβρη, το Addameer επιβεβαίωσε μέσω της Ισραηλινής Υπηρεσίας Ασφαλείας, πως είχε εκδοθεί εναντίον του Mohammad εντολή Διοικητικής Κράτησης και δεν επρόκειτο να αφεθεί ελεύθερος.
Ο Mohammad Othman υπερασπιστής των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και ακτιβιστής των «Οργανώσεων βάσης της εκστρατείας Stop the Wall», συνελήφθη στο πέρασμα της γέφυρας Allenby που ενώνει την Ιορδανία με τη Δυτική Όχθη. Την ημέρα της σύλληψής του, 22 Σεπτέμβρη 2009, επέστρεφε στη Ραμάλα από τη Νορβηγία όπου είχε ταξιδέψει για να συμμετέχει σε μια σειρά ομιλίες υπεράσπισης του αγώνα ενάντια στο Τείχος και των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.
Το Addameer ανησύχησε από αναφορές του Mohammad ότι κατά τη διάρκεια της δίμηνης ανάκρισής του είχε επανειλημμένα δεχτεί απειλές πως θα υποστεί διοικητική κράτηση. Το Addameer θεωρεί πως σκοπός των επανειλημμένων αυτών απειλών ήταν να αναγκαστεί ο Mohammad σε μια ψευδή ομολογία για εγκλήματα που δεν διέπραξε. Πιο πρόσφατα, στις 19 του Νοέμβρη, μετά τη μεταφορά του από τη φυλακή Ohalei Keidar στην Beersheba όπου κρατούνταν στο αποκαλούμενο κελί των «συνεργατών», πίσω στο κέντρο κράτησης Kishon, ένας από τους ισραηλινούς ανακριτές του είπε πως η κράτησή του δεν θα παρατείνονταν ξανά και πως θα τίθονταν υπό Διοικητική Κράτηση αν δεν ομολογούσε. Με βάση αυτά, το Addameer υποστηρίζει πως η σύλληψη του Mohammad και η διοικητική του κράτηση είναι εντελώς αυθαίρετες και αποτελούν παράδειγμα για το πως το Ισραήλ χρησιμοποιεί τη διαδικασία Διοικητικής Κράτησης για να υποκαταστήσει την απαγγελία κατηγοριών και όχι ως προληπτικό μέτρο που επιτρέπεται από το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο σε περιπτώσεις «επιτακτικών λόγων ασφαλείας» ή «εάν αυτό καθίσταται απολύτως απαραίτητο για την ασφάλεια της Δύναμης Κράτησης» (4η Συνθήκη της Γενεύης, άρθρα 42 και 78).
Το Addameer επαναλαμβάνει για μια ακόμα φορά πως η σύλληψη του Mohammad συνιστά παραβίαση μιας σειράς διατάξεων του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου, ειδικά τη Διεθνή Σύμβαση για τα Κοινωνικά και Πολιτικά Δικαιώματα και τη διακήρυξη του ΟΗΕ για τους υπερασπιστές των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Δεδομένου ότι, εξήντα μέρες μετά τη σύλληψη του Mohammad οι Ισραηλινές αρχές δεν είναι σε θέση να αναφέρουν οποιεσδήποτε νόμιμες υποψίες ή ισχυρισμούς για να δικαιολογήσουν την κράτησή του, και δεδομένου ότι ο Δικαστής Εφέσεων διέταξε την απελευθέρωσή του, το Addameer θεωρεί πως η Διοικητική Κράτηση του Mohammad αποτελεί τιμωρία για τη συμμετοχή του στον αγώνα για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Υπάρχουν λόγοι που κάνουν το Addameer να θεωρεί πως οι Ισραηλινές στρατιωτικές αρχές χρησιμοποιούν την συνεχιζόμενη κράτησή του, προκειμένου να τρομοκρατήσουν άλλους ακτιβιστές που αγωνίζονται ενάντια στην κατοχή και το τείχος της προσάρτησης ειδικότερα, και να τους αποτρέψουν από το να συνεχίσουν τον αγώνα τους για τα ανθρώπινα δικαιώματα.
Γενικά για τη Διοικητική Κράτηση
Η Διοικητική Κράτηση είναι μια διαδικασία που επιτρέπει στους Ισραηλινούς στρατιωτικούς να κρατούν συλληφθέντες κατά τρόπο αόριστο, με βάση μυστικά αποδεικτικά στοιχεία χωρίς να τους απαγγέλλει κατηγορίες ή να τους επιτρέπει να προσφύγουν στα δικαστήρια. Στην Κατεχόμενη Παλαιστινιακή Δυτική Όχθη, ο Ισραηλινός στρατός έχει την εξουσιοδότηση να εκδίδει εντολές Διοικητικής Κράτησης εις βάρος Παλαιστινίων πολιτών με βάση τη Στρατιωτική διαταγή 1591. Η διαταγή αυτή εξουσιοδοτεί τους στρατιωτικούς διοικητές να θέτουν υπό κράτηση ένα άτομο έως και έξι μήνες με εντολές που συνεχώς ανανεώνονται, εάν υπάρχουν «εύλογοι λόγοι να θεωρηθεί πως η ασφάλεια της περιοχής ή η δημόσια ασφάλεια το απαιτεί». Συχνά η εντολή κράτησης ανανεώνεται όταν ή πριν ακόμα λήξει. Η διαδικασία αυτή μπορεί να συνεχιστεί κατά τρόπο αόριστο.
Δεν υπάρχει σαφές όριο για το μέγιστο διάστημα που μπορεί ένα άτομο και κρατηθεί διοικητικά, αφήνοντας χώρο για αόριστη νομική κράτηση. Οι λόγοι για τους οποίους μπορεί κάποιος να κρατηθεί βάσει της Στρατιωτικής Διαταγής 1591 είναι επίσης ασαφείς, δίνοντας έτσι στους στρατιωτικούς διοικητές το δικαίωμα να αποφασίζουν για την ερμηνεία της «δημόσιας ασφάλειας» και «της ασφάλειας της περιοχής». Οι κρατούμενοι που υπόκεινται σε διοικητική κράτηση και οι δικηγόροι τους, σπάνια ενημερώνονται για το λόγο κράτησής τους. Στην δικαστική αναθεώρηση μιας εντολής κράτησης, που γίνεται σε κλειστή ακρόαση ενώπιον στρατιωτικού δικαστή, ο δικαστής μπορεί να υποστηρίξει την κράτηση, να την ακυρώσει ή να συντομεύσει τη διάρκειά της.
Στις περισσότερες περιπτώσεις, εντούτοις, οι διαταγές διοικητικής κράτησης επικυρώνονται για το χρονικό διάστημα που ζητά ο στρατιωτικός διοικητής. Παρόλο που ο κρατούμενος μπορεί να ασκήσει έφεση στην απόφαση της δικαστικής αναθεώρησης, πρακτικά, η μεγάλη πλειοψηφία των εφέσεων απορρίπτεται.
ΥΓ: Υπολογίζεται πως σε Ισραηλινές φυλακές και κέντρα κράτησης υπάρχουν τουλάχιστον 546 διοικητικοί κρατούμενοι, ανάμεσά τους 3 γυναίκες και 13 παιδιά κάτω από 18 ετών
Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τη Διοικητική Κράτηση και την Καμπάνια του Addameer ενάντιά της επισκεφθείτε τη σελίδα www.addameer.info
Διαβάστε ακόμα: Λευτεριά στον Mohammad Othman και Το Ισραήλ χτυπά το κίνημα του Μποϊκοτάζ
Δευτέρα, 23 Νοεμβρίου 2009
Ποιό είναι το επόμενο βήμα για τους Παλαιστίνιους;
Η Ghada Karmi είναι ερευνήτρια στο Ινστιτούτο Αραβικών και Ισλαμικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο του Exeter στο Ηνωμένο Βασίλειο, και συγγραφέας του βιβλίου "Παντρεμένη με έναν άλλον άντρα: Το δίλημμα του Ισραήλ στην Παλαιστίνη".
Η Παλαιστινιακή ιστορία βρίσκεται σε ένα από τα πιο σοβαρά και σημαντικά σταυροδρόμια της. Οι ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις που άρχισαν με τις συμφωνίες του Όσλο το 1993 βρίσκονται στο τέλος. Ακόμα και οι πιο ένθερμοι υποστηρικτές της ειρηνευτικής διαδικασίας με το Ισραήλ έχουν παραιτηθεί και υιοθετούν θέσεις που απειλούν να διαταράξουν το βολικό status quo της "ειρηνευτικής διαδικασίας". Η ανακοίνωση του Παλαιστίνιου προέδρου ότι δεν θα επιδιώξει την επανεκλογή του, και το πρόσφατο αίτημα για αναγνώριση από τον ΟΗΕ Παλαιστινιακού Κράτους στα εδάφη του 1967 αποτελούν παραδείγματα αυτής της τάσης. Είναι πια αδύνατο ακόμη και για την πιο εύκαμπτη παλαιστινιακή ηγεσία να αγνοήσει τη στρατηγική του Ισραήλ που «αρπάζει καθώς συνομιλεί», να αγνοήσει τον αμείλικτο εποικισμό των κατεχόμενων εδαφών, ο οποίος διπλασιάστηκε μετά τη συμφωνία του Όσλο και είναι όλο και πιο απροκάλυπτος και επιθετικός. Ο παλαιστινιακός ελιγμός, αξιοποιώντας την υποτιθέμενη δυσαρέσκεια των ΗΠΑ για την Ισραηλινή αδιαλλαξία σχετικά με την ανέγερση εποικισμών, είναι σαφές ότι σχεδιάστηκε για να ταρακουνήσει την αδράνεια της διεθνούς κοινότητας.
Είναι ασαφές αν αυτό θα μπορέσει να σηματοδοτήσει την έναρξη μιας διαδικασίας περισσότερο ευνοϊκής για τους Παλαιστίνιους. Μέχρι στιγμής, υπάρχουν ανάμεικτες ενδείξεις. Δυτικοί ηγέτες αντέδρασαν καλώντας τον Αμπάς να παραμείνει και να ξαναρχίσει τις διαπραγματεύσεις με το Ισραήλ. Οι ΗΠΑ έχουν προσφέρει ακόμη και διάφορα «κίνητρα» - περισσότερα όπλα για τις δυνάμεις ασφαλείας, απελευθέρωση των 400 κρατουμένων της Φατάχ, και επέκταση του ελέγχου ασφαλείας της ΠΑ στην Περιοχή Β και εν μέρει στην Περιοχή C. Το Ισραήλ είπε ότι θα εξετάσει δεκάμηνο μορατόριουμ των εποικισμών ως άλλο ένα κίνητρο. Την ίδια στιγμή, τόσο οι ΗΠΑ όσο και η ΕΕ απέρριψαν το παλαιστινιακό αίτημα για αναγνώριση ως «πρόωρο», παρά την ευρεία ενθάρρυνση δημοσιογράφων, ΜΚΟ και ακτιβιστών. Το Ισραήλ δήλωσε ότι "ανησυχεί", αλλά ο Πρόεδρος του πρότεινε παλαιστινιακό κράτος με προσωρινά σύνορα.
Επικεφαλής στο πρώτο στρατόπεδο κυρίως βρίσκεται η κυβέρνηση του Σαλάμ Φαγιάντ με το διετές πρόγραμμα της για οικονομική ανάπτυξη και οικοδόμηση του κράτους. Η γλώσσα που χρησιμοποιεί, γλώσσα της «χρηστής διακυβέρνησης, της λογοδοσίας και της διαφάνειας» είναι οικείνα στους μαθητές των χρόνων του Όσλο, όταν οι προετοιμασίες για τη δημιουργία κράτους βρίσκονταν στο ζενίθ τους. Απτόητη από την έκδηλη αποτυχία αυτής της διαδικασίας, η σημερινή κυβέρνηση της Παλαιστινιακής Αρχής θεωρεί ότι περαιτέρω προσπάθεια προς την ίδια κατεύθυνση θα μπορέσουν να αποφέρουν καλύτερα αποτελέσματα. Με άλλα λόγια, η επιμέλεια ανταμείβεται και, με τη γενναιόδωρη διεθνή χρηματοδότηση, θα μπορούσε να προκύψει ένα κυρίαρχο κράτος.
Αντίθετα, το άλλο στρατόπεδο, που αποτελείται από διάφορους πολιτικούς αναλυτές, διανοούμενους και ακτιβιστές, πιστεύει πως η Παλαιστινιακή Αρχή, η οποία απέτυχε να προσφέρει τίποτα σημαντικό σε 18 χρόνια, θα πρέπει να διαλυθεί. Ορισμένοι, όπως ο πολιτικός Ahmad Qatamesh, προτείνει μια ΠΑ με περιορισμένο εγχώριο ρόλο για τη διαχείριση κοινωνικών ζητημάτων όπως η υγεία και η εκπαίδευση, και μια αναγεννημένη και πιο ενωτική Οργάνωση για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης (PLO) που θα ασχολείται με την πολιτική. Άλλοι συνηγορούν υπέρ πιο ριζοσπαστικών προσεγγίσεων: Χωρίς ΠΑ να μεσολαβεί μεταξύ του Ισραήλ και των Παλαιστινίων στα κατεχόμενα, μια εκστρατεία πολιτικής αντίστασης κατά του Ισραηλινού απαρτχάιντ θα διεξαχθεί σε όλα τα κατεχόμενα εδάφη. Αυτό θα μπορούσε, μέσα σε ένα εύλογο διάστημα, να οδηγήσει στη δημιουργία ενός ενιαίου κράτους στο Ισραήλ-Παλαιστίνη. Περισσότερες άμεσες εκκλήσεις για τη λύση του ενός κράτους ακούγονται όλο και περισσότερο δεδομένης της πρακτικής αδυναμίας των δύο κρατών.
Οι διαφορές απόψεων και η ζύμωση ιδεών αποτελούν ενδείξεις ότι σε αυτή την κρίσιμη φάση στην ιστορία της Παλαιστίνης, αυτό που χρειάζεται δεν είναι μια ειρηνευτική διαδικασία με καλύτερους όρους, αλλά μια πανεθνική συζήτηση για το μέλλον. Το βάθεμα του χάσματος ανάμεσα στους "έξω" και στους "μέσα" που βλέπω εδώ, είναι η πιο επικίνδυνη απειλή για το μέλλον αυτό. Η πρόκληση που αντιμετωπίζουν οι Παλαιστίνιοι τους αφορά όλους και όχι μόνο το ένα τρίτο που ζει υπό ισραηλινή κατοχή. Κάθε πολιτική απόφαση, τώρα, πρέπει να περιλαμβάνει τη Φατάχ και της Χαμάς, τους πρόσφυγες και τους εξόριστους. Γι 'αυτό κάποιοι από εμάς ζητούν επειγόντως μια διεθνή συνάντηση των παλαιστίνιων ηγετών για την επεξεργασία της καλύτερης λύσης πριν να είναι πολύ αργά. Δεν πρέπει να επιτρέψουμε να κερδίσει το Ισραήλ, το οποίο εργάστηκε σκληρά για να κατακερματιστούν οι Παλαιστινίοι και υποβαθμιστεί η υπόθεσή τους σε διαπραγμάτευση για ποσοστά της γης στη Δυτική Όχθη.
Για τον Mohammed Othman

Κυριακή, 22 Νοεμβρίου 2009
1989-2009: 8900 Παλαιστίνιοι και Ισραηλινοί νεκροί
Πηγή:
Σήμερα 22 Νοέμβρη 2009, συμπληρώνονται 20 χρόνια από την ίδρυση της Ισραηλινής ομάδας για τα ανθρώπινα δικαιώματα B'Tselem. Με αυτή την αφορμή η ομάδα ανακοινώνει μια συλλογή στοιχείων που συνέλεξε την περίοδο 1989-2009, μια περίοδο που συμπεριλαμβάνει πολλά από τα κεντρικά γεγονότα όπως την πρώτη Ιντιφάντα, την περίοδο του Όσλο και τη δεύτερη Ιντιφάντα, αλλά και την πρόσφατη στρατιωτική επιχείρηση στη Λωρίδα της Γάζας (Cast Lead). 
Θύματα
Οι Ισραηλινές δυνάμεις ασφαλείας στα είκοσι αυτά χρόνια σκότωσαν 7.398 Παλαιστίνιους στο Ισραήλ και τα Κατεχόμενα εδάφη, ανάμεσά τους τουλάχιστον 1.537 ανήλικους. Η χρονιά με το μεγαλύτερο αριθμό θυμάτων ήταν το 2009, όπου σκοτώθηκαν 1033 Παλαιστίνιοι (ανάμεσά τους 315 ανήλικοι). Τα περισσότερα θύματα αφορούν την επιχείρηση «Cast Lead» στη Γάζα. Η χρονιά με τα λιγότερα θύματα για τους Παλαιστίνιους ήταν το 1999 (8 νεκροί). Στην ιστοσελίδα του B’Tselem υπάρχουν στατιστικά στοιχεία για τα θύματα από το Σεπτέμβρη του 2000, ανάλογα με τη συμμετοχή σε εχθροπραξίες και άλλες κατηγορίες.
Κατά τη διάρκεια της τελευταίας εικοσαετίας, οι Παλαιστίνιοι σκότωσαν 1.483 Ισραηλινούς, ανάμεσά τους 139 ανήλικους. Από αυτούς οι 488 ήταν μέλη των δυνάμεων ασφαλείας και οι 995 πολίτες που σκοτώθηκαν κατά τη διάρκεια Παλαιστινιακών επιθέσεων στα Κατεχόμενα εδάφη. Οι μεγαλύτερες Ισραηλινές απώλειες συνέβησαν το 2002 (420 νεκροί, από τους οποίους 269 ήταν πολίτες -ανάμεσά τους 47 ανήλικοι- και 151 μέλη των δυνάμεων ασφαλείας) και οι μικρότερες το 1999 (4 νεκροί).
Κατεδαφίσεις σπιτιών
Την περίοδο 1989-2009 το Ισραήλ κατεδάφισε τουλάχιστον 4.300 σπίτια στα Κατεχόμενα, είτε γιατί είχαν χτιστεί χωρίς άδεια, είτε ως τιμωρία. Στον αριθμό αυτό δεν περιλαμβάνονται οι καταστροφές σπιτιών κατά τη διάρκεια στρατιωτικών επιχειρήσεων. Σ’ αυτή την κατηγορία κατεδαφίσεων ανήκουν 3.540 σπίτια που καταστράφηκαν κατά τη διάρκεια της επιχείρησης «Cast Lead», ενώ εκτιμάται πως κατά τη διάρκεια προηγούμενων στρατιωτικών εισβολών στη Γάζα καταστράφηκαν άλλα 2.700 σπίτια.
Το Νοέμβρη του 1989, 1.794 Παλαιστίνιοι κρατούνταν από το Ισραήλ με τη μορφή της διοικητικής κράτησης. Σήμερα ο αριθμός των διοικητικών κρατουμένων είναι 335. Ο μικρότερος αριθμός διοικητικών κρατούμενων δηλαδή Παλαιστινίων που κρατούνταν χωρίς δίκη, σημειώνεται το Δεκέμβρη του 2000 (12 κρατούμενοι) και ο μεγαλύτερος κατά τη διάρκεια της δεύτερης Ιντιφάντα το Γενάρη του 2003 (1007 κρατούμενοι).
Εποικισμοί
Τις τελευταίες δύο δεκαετίες είχαμε μια ουσιαστική αύξηση του αριθμού των Ισραηλινών που ζουν πέρα από τα όρια της Πράσινης Γραμμής δηλαδή της γραμμής ανακωχής του 1949. Το 1989 ο πληθυσμός των εποικισμών ήταν 69.800 άτομα στη Δυτική Όχθη (εκτός της Ανατολικής Ιερουσαλήμ) και 118.100 άτομα στην Ανατολική Ιερουσαλήμ. Σήμερα στη Δυτική Όχθη ζουν πάνω από 300.000 Ισραηλινοί και στην Ανατολική Ιερουσαλήμ περίπου 190.000
Η ένοπλη σύρραξη στη Λωρίδα της Γάζας (Δεκέμβριος 2008-Ιανουάριος 2009) και η αντίδραση της διεθνούς κοινότητας
Το κείμενο που ακολουθεί επεξηγεί νομικά και διαδικαστικά ζητήματα που αφορούν την έκθεση Goldstone για τα εγκλήματα πολέμου στη Λωρίδα της Γάζας τον περασμένο χειμώνα. Η επίσημη αυτή έκθεση του ΟΗΕ, αναφέρεται και στις παραβιάσεις των δικαιωμάτων του ανθρώπου στα υπόλοιπα κατεχόμενα Παλαιστινιακά εδάφη. Το κείμενο περιγράφει την πορεία της Έκθεσης μέχρι σήμερα, τις προοπτικές της, το ζήτημα της οικουμενικής δικαιοδοσίας και τη μέχρι σήμερα εμπειρία από τη χρήση της. Επιπλέον αναφέρεται στο νεότευκτο δόγμα της "ευθύνης προστασίας", τη σημασία του για τις υποχρεώσεις της διεθνούς κοινότητας στο σύνολό της απέναντι σε σοβαρές παραβιάσεις των δικαιωμάτων του ανθρώπου και του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου, καθώς και τη δυνατότητα δικαστικής εφαρμογής του.
Βασιλική Σαράντη*
(Νομικός ΜΔΕ Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών, Πάντειο Πανεπιστήμιο Υποψ. Δρ. Διεθνούς Δικαίου Ερευνήτρια Ευρωπαϊκού Κέντρου Έρευνας και Κατάρτισης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και Ανθρωπιστικής Δράσης).
i) Τα πορίσματα της “Έκθεσης Goldstone”
H διάρκειας τριών εβδομάδων ένοπλη σύρραξη στη Λωρίδα της Γάζας (27 Δεκεμβρίου 2008-18 Ιανουαρίου 2009) – που εκδηλώθηκε με βομβαρδισμούς από αέρος και εδαφικές επιχειρήσεις των ισραηλινών ενόπλων δυνάμεων (γνωστή ως επιχείρηση «Συμπαγές Μολύβι»)και ρίψη ρουκετών στις παραμεθόριες πόλεις του Ισραήλ, Ashkelon και Sderot, από την πλευρά της Χαμάς – είχε έναν απολογισμό 1.000 νεκρών, 5.000 τραυματιών, 30.000 εκτοπισμένων και την επιδείνωση της ήδη σοβαρής ανθρωπιστικής κρίσης που πλήττει τον Παλαιστινιακό θύλακα από τότε που το Ισραήλ επέβαλε τον ασφυκτικό αποκλεισμό, την επαύριο της εκλογικής νίκης της Χαμάς το 2006 (1)
Το Συμβούλιο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, σε έκτακτη σύνοδό του που συγκάλεσε 9-12 Ιανουαρίου 2009, μεσούσης της ένοπλης σύρραξης, αποφάσισε μεταξύ άλλων τη σύσταση ανεξάρτητης επιτροπής έρευνας για τη διαπίστωση των παραβιάσεων του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου και των δικαιωμάτων του ανθρώπου από την κατέχουσα δύναμη, το Ισραήλ, κατά όλου του Παλαιστινιακού λαού στα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη (Δυτική Όχθη και Λωρίδα της Γάζας), ιδιαίτερα στη δεύτερη που υπήρξε και το θέατρο των αιματηρών επιχειρήσεων (2)
Η Επιτροπή Έρευνας για τη σύρραξη στη Γάζα (UN Fact-finding mission on the Gaza conflict) είναι η τρίτη κατά σειρά που συστήνεται από το Συμβούλιο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου για να διερευνήσει παραβιάσεις του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου και των δικαιωμάτων του ανθρώπου σε συρράξεις στις οποίες εμπλέκεται το Ισραήλ. Η πρώτη αφορούσε την ένοπλη σύρραξη στον Λίβανο, τον Αύγουστο 2006 (3), και η δεύτερη τις στρατιωτικές επιχειρήσεις του Ισραήλ στο Beit Hanoun, στα βόρεια της Λωρίδας της Γάζας, στις 8 Νοεμβρίου 2006 (4). Το Ισραήλ έχει μια πάγια τακτική μη αποδοχής αυτών των αποφάσεων και των επιτροπών που συστήνονται, με το αιτιολογικό ότι εντέλλονται να διερευνήσουν μόνο τις παραβιάσεις που διαπράττει το Ισραήλ και όχι το άλλο μέρος στη σύρραξη (η Χαμάς εν προκειμένω, η Χεζμπολλάχ στην περίπτωση του Λιβάνου). Ωστόσο, η άρνησή του καταλήγει να είναι προσχηματική, καθώς και οι τρεις επιτροπές που συστάθηκαν με διαφορετικές αφορμές, ζήτησαν τη συνεργασία του Ισραήλ για τη διαπίστωση παραβιάσεων της άλλης πλευράς, παρότι κάτι τέτοιο δεν περιλαμβανόταν ρητά στην εντολή τους.
Η Επιτροπή έρευνας για τη σύρραξη στη Γάζα, με πρόεδρο τον Richard Goldstone, πρώην Εισαγγελέα στα ad hocΔιεθνή Ποινικά Δικαστήρια για την πρώην Γιουγκοσλαβία και τη Ρουάντα β(5), πραγματοποίησε δύο επιτόπιες έρευνες στην περιοχή, διάρκειας μιας εβδομάδας, τον Μάιο και Ιούνιο 2009 – μέσω του περάσματος της Rafah από την Αίγυπτο, αφού το Ισραήλ αρνήθηκε να δώσει τη συγκατάθεσή του για τη διέλευση μέσω του περάσματος Erez – συναντήθηκε με αξιωματούχους της Παλαιστινιακής Αρχής στο Αμμάν, τον Ιούλιο 2009, ενώ η γραμματεία της Επιτροπής πραγματοποίησε επιτόπιες έρευνες στη Γάζα στο διάστημα μεταξύ 22 Μαΐου και 4 Ιουλίου 2009. Η Επιτροπή ζήτησε από όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλλουν σχετικές πληροφορίες και τεκμηρίωση που θα τη βοηθούσαν στην εκτέλεση της αποστολής της, διεξήγαγε δημόσιες ακροάσεις στη Γάζα και τη Γενεύη, αλλά δεν κατόρθωσε να επιτύχει για άλλη μια φορά τη συνεργασία της κυβέρνησης του Ισραήλ. Τον Σεπτέμβριο 2009 κατέθεσε ενώπιον του Συμβουλίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου την έκθεσή της (6).
Στις 452 σελίδες της έκθεσης, η Επιτροπή διαπίστωσε πλείστες παραβιάσεις των διεθνών κανόνων που διέπουν τις ένοπλες συρράξεις, αλλά και διατάξεων του διεθνούς δικαίου δικαιωμάτων του ανθρώπου και από τις δύο πλευρές.
Σ’ ότι αφορά το Ισραήλ καταλογίζει, μεταξύ άλλων:
- επιθέσεις στην κρατική υποδομή της Λωρίδας της Γάζας
- στοχοποίηση των αστυνομικών δυνάμεων
- επιθέσεις σε εγκαταστάσεις των Ην. Εθνών (π.χ. εναντίον του σχολείου της UNRWA στην πόλη της Γάζας)
- βομβαρδισμούς νοσοκομείων και ιατρικών εγκαταστάσεων (π.χ. εναντίον των νοσοκομείων Al-Quds και Tal el-Hawa στην πόλη της Γάζας)
- τον βομβαρδισμό του δρόμου al-Fakhura κοντά στο στρατόπεδο Jabaliyah
- επιθέσεις σε αμάχους (π.χ. εναντίον της οικογένειας al-Zamouni στη Zeytoun)
- επιθέσεις σε χώρους λατρείας
- χρήση απαγορευμένων όπλων (π.χ. λευκού φωσφόρου)
- καταστροφή της βιομηχανικής και γεωργικής υποδομής της Λωρίδας της Γάζας
- επιθέσεις σε εγκαταστάσεις νερού και επεξεργασίας λυμάτων
- χρησιμοποίηση Παλαιστινίων αμάχων ως ανθρώπινων ασπίδων για τη διεξαγωγή κατ’ οίκον ερευνών, κατά τη διάρκεια της δεύτερης φάσης, όταν ξεκίνησαν οι από εδάφους επιχειρήσεις στο βόρειο τμήμα της περιοχής
- η έκθεση περιέχει εκτεταμένες πληροφορίες και για την κατάσταση στην Δυτική Όχθη, χρήση βίας εναντίον διαδηλωτών από την ισραηλινή αστυνομία, παρατεταμένες και αυθαίρετες κρατήσεις, κακομεταχείριση κλπ.
- τέλος, η Επιτροπή έκανε εκτεταμένη αναφορά στις συνέπειες του αποκλεισμού, που είχε επιβάλλει το Ισραήλ τους προηγούμενους μήνες, σε όλους τους τομείς της ζωής των Παλαιστινίων από την πρόσβαση στην ιατρική περίθαλψη μέχρι την πρόσβαση στην τροφή, στην εκπαίδευση κλπ.
Σ’ ότι αφορά τις παραβιάσεις του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου που διέπραξαν οι ένοπλες παλαιστινιακές ομάδες (7), μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται οι εξής πράξεις:
- παραβίαση της υποχρέωσης προστασίας του άμαχου πληθυσμού από τις συνέπειες των επιθέσεων (π.χ. χρήση τόπων λατρείας για την εξαπόλυση επιθέσεων ή για την αποθήκευση όπλων, διεξαγωγή επιθέσεων από αστικές περιοχές ή από σημεία που βρίσκονται πολύ κοντά σε προστατευμένους χώρους ή από ιατρικές εγκαταστάσεις, ανάμειξη με τον άμαχο πληθυσμό για την προστασία των μαχητών από επιθέσεις κλπ.)
- εκτόξευση ρουκετών εναντίον πολιτικών στόχων και αμάχων στο Νότιο Ισραήλ
- επιθέσεις της Χαμάς εναντίον υποστηρικτών της Fatah
- στοχοποίηση υποστηρικτών της Χαμάς από την Παλαιστινιακή Αρχή στη Δυτική Όχθη.
Όλες οι παραπάνω πράξεις συνιστούν σοβαρές παραβιάσεις της Τέταρτης Σύμβασης της Γενεύης 1949 για την προστασία των αμάχων σε καιρό πολέμου (του πλέον οικουμενικά αποδεκτού κειμένου) (8), του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου 1977 για την προστασία των θυμάτων των διεθνών ενόπλων συρράξεων (9), των Κανονισμών της Χάγης 1907, των εθιμικών κανόνων του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου, αλλά και διεθνών κειμένων για την προστασία των δικαιωμάτων του ανθρώπου (Διεθνές Σύμφωνο για τα Ατομικά και Πολιτικά Δικαιώματα, Διεθνές Σύμφωνο για τα Οικονομικά, Κοινωνικά και Πολιτιστικά Δικαιώματα, Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Παιδιού κλπ.). Επίσης, συνιστούν εγκλήματα πολέμου, σύμφωνα με το Καταστατικό του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου, ενώ ο συνεχιζόμενος αποκλεισμός της Λωρίδας της Γάζας εμπίπτει στην έννοια των εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας.
ii) Το follow-up της έκθεσης στα όργανα των Ην. Εθνών
Η Έκθεση περιέχει σειρά συστάσεων προς τα όργανα των Ην. Εθνών (Συμβούλιο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, Γενική Συνέλευση, Γενικό Γραμματέα και Συμβούλιο Ασφαλείας), το Ισραήλ, τις αρμόδιες παλαιστινιακές αρχές και τη διεθνή κοινότητα στο σύνολό της. Έτσι, η Επιτροπή ζητά, μεταξύ άλλων, από το Συμβούλιο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου να καταθέσει την έκθεση ενώπιον της Γεν. Συνέλευσης για περαιτέρω αξιολόγηση, από τον Γεν. Γραμματέα να τη θέσει υπόψη του Συμβουλίου Ασφαλείας, σύμφωνα με το άρθρο 99 Χάρτη ΗΕ, από το Συμβούλιο Ασφαλείας να την παραπέμψει στον Εισαγγελέα του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου κλπ.
Αναλυτικότερα, η Επιτροπή επισημαίνει ότι υπό τις παρούσες συνθήκες είναι πολύ δύσκολο να διερευνηθούν τα εγκλήματα και να επιτευχθεί η τιμωρία των ενόχων εντός του Ισραήλ (10) και, ακόμη λιγότερο, της Λωρίδας της Γάζας. Κατά συνέπεια, συστήνει στο Συμβούλιο Ασφαλείας, δρώντας υπό το άρθρο 40 του Χάρτη ΗΕ, να θέσει υπό τον έλεγχό του τις όποιες προσπάθειες γίνουν σε εσωτερικό επίπεδο για τον καταλογισμό ποινικών ευθυνών στους ιθύνοντες των επιχειρήσεων. Η σχετική δράση του Ισραήλ και των αρχών της Λωρίδας της Γάζας πρέπει να υπαχθεί στον έλεγχο Ανεξάρτητης Επιτροπής Εμπειρογνωμόνων που θα συστήσει το Συμβούλιο Ασφαλείας. Σε περίπτωση που το Ισραήλ δεν προχωρήσει σε αποτελεσματικές έρευνες, τότε το Συμβούλιο Ασφαλείας, δρώντας υπό το Κεφάλαιο II του Χάρτη ΗΕ (που εξουσιοδοτεί τη λήψη εξαναγκαστικών μέτρων), οφείλει να διαβιβάσει την υπόθεση στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο (βλ. και αρθ. 13β Καταστατικού ΔΠΔ).
Αξίζει να σημειωθεί ότι η Παλαιστινιακή Αρχή έχει ήδη υποβάλει αίτημα ενώπιον του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου για την εκκίνηση διαδικασιών κατά των ισραηλινών πολιτικών και στρατιωτικών αξιωματούχων που είχαν την ευθύνη της επιχείρησης (βλ. αρθ. 12 §3 Καταστατικού ΔΠΔ). Ωστόσο, οποιαδήποτε σχετική δράση του Εισαγγελέα προσκρούει στο ότι το Ισραήλ δεν έχει επικυρώσει το Καταστατικό του ΔΠΔ. Γι’ αυτό, άλλωστε, η Επιτροπή επιζητά την ενεργοποίηση του Συμβουλίου Ασφαλείας, το οποίο μπορεί να παραπέμψει την υπόθεση, ανεξάρτητα από τη συναίνεση των ενδιαφερομένων μερών.
Στο ίδιο πλαίσιο, η Επιτροπή ζητά από τα κράτη να ξεκινήσουν έρευνες στα εθνικά δικαστήρια χρησιμοποιώντας την οικουμενική δικαιοδοσία.
Σ’ ότι αφορά τα δύο μέρη στη σύρραξη, η Επιτροπή ζητά από το Ισραήλ να άρει τον αποκλεισμό, να ελέγξει τους κανόνες εμπλοκής των ενόπλων δυνάμεών του, να κάνει moratorium στη χρήση ορισμένων όπλων που δεν απαγορεύονται ρητά αλλά παραβιάζουν την αρχή της αναλογικότητας και από τις παλαιστινιακές ένοπλες ομάδες να σταματήσουν τις επιθέσεις εναντίον αμάχων, να απελευθερώσουν τον δεκανέα Gilad Shalit και μέχρι να γίνει αυτό να τον μεταχειριστούν ως αιχμάλωτο πολέμου και να επιτρέψουν επισκέψεις της Διεθνούς Επιτροπής του Ερυθρού Σταυρού.
Αν και αρχικά το Συμβούλιο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου είχε αναβάλλει την υιοθέτηση ενός σχεδίου ψηφίσματος με το οποίο θα στήριζε όλες τις συστάσεις της Επιτροπής μέχρι τη Σύνοδο του Μαρτίου 2010, ωστόσο στα μέσα Οκτωβρίου υιοθέτησε απόφαση – με 25 ψήφους υπέρ, έξι κατά και 11 αποχές – όχι μόνο υποστηρίζοντας τις συστάσεις της Επιτροπής, αλλά και συστήνοντας στη Γεν. Συνέλευση να εξετάσει την έκθεση κατά τη διάρκεια της 64ης Συνόδου της (11)
Η Γενική Συνέλευση των Ην. Εθνών στήριξε κι αυτή με τη σειρά της τα πορίσματα της Έκθεσης, με απόφαση(12) που υπερψηφίστηκε από 114 κράτη μέλη του διεθνούς οργανισμού (13), καταψηφίστηκε από 18 (14), ενώ 44 κράτη μέλη απείχαν (μεταξύ των οποίων, δυστυχώς, και η Ελλάδα) (15).
Η απόφαση της Γεν. Συνέλευσης καλεί τόσο το Ισραήλ όσο και την Παλαιστίνη «να διεξάγουν έρευνες που θα είναι ανεξάρτητες, αξιόπιστες και σύμφωνες με τα διεθνή standards», ζητά από τον Γεν. Γραμματέα Ην. Εθνών να διαβιβάσει την έκθεση στο Συμβούλιο Ασφαλείας για περαιτέρω αξιολόγηση και συστήνει στην ελβετική κυβέρνηση, που είναι ο θεματοφύλακας της 4ης Σύμβασης της Γενεύης για την Προστασία των Αμάχων σε ένοπλες συρράξεις, «να συγκαλέσει διάσκεψη των Υψηλών Συμβαλλομένων Μερών για την εξεύρεση μέτρων που θα διασφαλίσουν την εφαρμογή της Σύμβασης στα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη, συμπεριλαμβανομένης της Ανατολικής Ιερουσαλήμ, και να διασφαλίσει τον σεβασμό της σύμφωνα με το κοινό άρθρο 1 των Συμβάσεων της Γενεύης». Η απόφαση αυτή δεν θίγει άλλες συστάσεις της Επιτροπής, όπως για παράδειγμα τη σύγκλιση διάσκεψης για την εξέταση της νομιμότητας ορισμένων όπλων [π.χ. του λευκού φωσφόρου, των flechettes (μυτερά βλήματα χάλυβα), άλλων βαρέων μετάλλων κλπ.].
Ο αντιπρόσωπος της Παλαιστινιακής Αρχής, που έχει καθεστώς Μόνιμου Παρατηρητή στη Γεν. Συνέλευση, δήλωσε ότι πρόκειται «για μια πολύ σημαντική στιγμή στην ιστορία της Γεν. Συνέλευσης για την καταπολέμηση της ατιμωρησίας και τον καταλογισμό των ευθυνών». Η απόφαση αντιμετώπισε ισχυρές αντιδράσεις τόσο από το Ισραήλ όσο και από τις ΗΠΑ. Ο αντιπρόσωπος του Ισραήλ τόνισε ότι «η απόφαση αυτή χλευάζει την πραγματικότητα που αντιμετωπίζουν δημοκρατικά κράτη, όπως το Ισραήλ, όταν αντιμετωπίζουν τρομοκρατικούς κινδύνους». Από την άλλη πλευρά, ο αντιπρόσωπος των ΗΠΑ χαρακτήρισε την απόφαση «μη εποικοδομητική» και «περιττή». Εξάλλου, η Βουλή των Αντιπροσώπων των ΗΠΑ υιοθέτησε μη δεσμευτικό ψήφισμα ζητώντας από τον Πρόεδρο και την Υπουργό Εξωτερικών να αντιταχθούν κατηγορηματικά σε οποιαδήποτε στήριξη ή περαιτέρω εξέταση σε διεθνή fora της Έκθεσης. Το ψήφισμα αυτό δυσχεραίνει τις διαδικασίες ενώπιον του Συμβουλίου Ασφαλείας, όπου οι ΗΠΑ, ως μόνιμο μέλος, έχουν τη δυνατότητα άσκησης veto κατά της παραπομπής της υπόθεσης ενώπιον του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου ή κατά της υιοθέτησης οποιασδήποτε δεσμευτικής απόφασης σχετικά με την εφαρμογή των πορισμάτων της «έκθεσης Goldstone».
iii) Το ζήτημα της οικουμενικής δικαιοδοσίας
Ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία της Έκθεσης είναι το αίτημα που διατυπώνεται προς τα μέλη της διεθνούς κοινότητας να εκκινήσουν ποινικές διαδικασίες ενώπιον των εγχώριων δικαστηρίων ασκώντας, όπου υπάρχει σχετική νομοθετική πρόβλεψη, την οικουμενική τους δικαιοδοσία.
Η αρχή της οικουμενικής δικαιοδοσίας κατοχυρώνεται ρητά στις τέσσερις Συμβάσεις της Γενεύης 1949 (κοινά άρθρα 49, 50, 129, 146), καθώς και στο άρθρο 85 του Πρώτου Πρόσθετου Πρωτοκόλλου 1977. Σύμφωνα μ’ αυτές τις διατάξεις, τα συμβαλλόμενα κράτη οφείλουν να λάβουν όλα τα απαραίτητα νομοθετικά μέτρα για την ποινικοποίηση των σοβαρών παραβιάσεων του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου, καθώς επίσης και να αναζητούν και να παραπέμπουν ενώπιον των δικαστηρίων τους τα πρόσωπα που κατηγορούνται για τις παραβιάσεις αυτές ανεξάρτητα από την εθνικότητά τους.
Αν και η αρχή της οικουμενικής δικαιοδοσίας είναι ο μόνος τρόπος αντιμετώπισης της ατιμωρησίας που προβλέπεται ρητά στις Συμβάσεις της Γενεύης 1949 και το Πρώτο Πρόσθετο Πρωτόκολλο 1977(16), ωστόσο στην πράξη είναι δύσκολο να επιτευχθεί. Οι περισσότερες χώρες που είχαν νομοθεσίες απόλυτης οικουμενικής δικαιοδοσίας (δηλαδή άσκηση ποινικής δίωξης χωρίς να υπάρχει καμία σύνδεση με το δράστη, το θύμα ή τον τόπο του εγκλήματος) τις περιόρισαν προς μια πιο σχετική προσέγγιση.
Η αρχή έγινε με τη σχετική νομοθεσία του Βελγίου, που εγκαθίδρυσε την οικουμενική του δικαιοδοσία για παραβιάσεις του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου και για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας με νόμο που ψηφίστηκε το 1993 και τροποποιήθηκε το 1999. Βάσει της ενλόγω νομοθεσίας, προχώρησε στην έκδοση εντάλματος σύλληψης εναντίον του Abdulaye Yerodia Ndombasi, πρώην Υπουργού Εξωτερικών του Κονγκό για τη σφαγή πολιτών της χώρας που ανήκαν στη φυλή Τούτσι. Το ένταλμα σύλληψης δεν εκτελέστηκε ποτέ και η υπόθεση κατέληξε ενώπιον του Διεθνούς Δικαστηρίου, μετά από προσφυγή του Κονγκό κατά του Βελγίου, που έκρινε το ένταλμα παράνομο γιατί παραβίαζε την ασυλία του Yerodia (17). Κατόπιν τούτων, το Βέλγιο τροποποίησε την επίμαχη νομοθεσία του το 2003 περιορίζοντας την οικουμενική δικαιοδοσία των δικαστηρίων του και απαιτώντας πλέον την ύπαρξη κάποιου δεσμού με το Βέλγιο για την άσκησή της (τόπος τέλεσης εγκλήματος – υπηκοότητα θύτη ή θύματος).
Μετά την ουσιαστική «αδρανοποίηση» των δικαστηρίων του Βελγίου, η ισπανική δικαιοσύνη «πήρε τα ηνία» σε υποθέσεις που αφορούσαν εφαρμογή της οικουμενικής δικαιοδοσίας, και μάλιστα σε μια υπόθεση που σχετίζεται με παλαιότερες επιθέσεις ισραηλινών στη Λωρίδα της Γάζας. Έτσι, αρχικά, στις 29.1.2009 έκρινε παραδεκτή την προσφυγή που κατατέθηκε από το Παλαιστινιακό Κέντρο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου κατά του πρώην Υπουργού Αμύνης του Ισραήλ Benjamin Ben-Eliezer και έξι ακόμη υψηλόβαθμων στρατιωτικών για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας κατά τον βομβαρδισμό συνοικίας της Γάζας το 2002. Ο βομβαρδισμός ήταν η εφαρμογή στην πράξη της θεωρίας των «στοχευμένων δολοφονιών», που επικαλούνται οι ισραηλινές αρχές ως επιχείρημα για τις εφορμήσεις τους, και είχε ως αποτέλεσμα τη δολοφονία του ηγέτη της Χαμάς Selah Shehadeh και 14 ακόμη αμάχων, στην πλειοψηφία τους παιδιά και βρέφη.
Ο Ισπανός δικαστής Fernando Andreu διαπίστωσε ότι τα γεγονότα παρουσίαζαν «ενδείξεις για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας», καθώς αφορούσαν συνειδητή επίθεση κατά του άμαχου πληθυσμού, τη στιγμή που αποκλειστικός στόχος ήταν η δολοφονία ενός μόλις ατόμου. Χαρακτηρίζοντας την επίθεση «ξεκάθαρα δυσανάλογη και υπερβολική» ο δικαστής επισήμανε ότι το Ισραήλ δεν ήταν δυνατό να αγνοεί τις «πιθανές συνέπειες» της ρίψης βομβών σε κατοικημένες περιοχές.
Δυστυχώς, μετά από ποικίλες πιέσεις, η Audiencia Nacional, το ανώτατο ποινικό δικαστήριο της Ισπανίας, αποφάσισε, στις 30 Ιουνίου 2009, να θέσει στο αρχείο την υπόθεση. Παράλληλα, το ισπανικό κοινοβούλιο αποφάσισε τον περιορισμό της οικουμενικής δικαιοδοσίας των ισπανικών δικαστηρίων, μόνο στις περιπτώσεις που οι εγκληματικές πράξεις έχουν ως θύματα Ισπανούς ή οι δράστες των οποίων βρίσκονται σε ισπανικό έδαφος.
Παρόμοια τύχη είχε υπόθεση ενώπιον των νορβηγικών δικαστηρίων. Έξι νορβηγοί δικηγόροι στράφηκαν, τον Απρίλιο 2009, κατά του Ehud Olmert και εννέα άλλων αξιωματούχων για τη στρατιωτική επιχείρηση στη Λωρίδα της Γάζας, βάσει της νομοθεσίας περί οικουμενικής δικαιοδοσίας της χώρας. Ωστόσο, το γραφείο του Εισαγγελέα ανακοίνωσε ότι δεν θα ασκηθούν διώξεις, γιατί κανείς από όσους εμπλέκονται στην υπόθεση δεν έχει οποιαδήποτε σύνδεση με τη Νορβηγία, υιοθετώντας έτσι μια πιο σχετική προσέγγιση στην άσκηση της οικουμενικής δικαιοδοσίας.
iv) Η ευθύνη προστασίας υποχρέωση των κρατών, αλλά όχι αγώγιμο δικαίωμα;
Τα εγκλήματα πολέμου και τα εγκλήματα της ανθρωπότητας στα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη δεν μπορεί παρά να αφορούν τη διεθνή κοινότητα στο σύνολό της. Σύμφωνα με το κοινό άρθρο 1 των Συμβάσεων της Γενεύης 1949, τα συμβαλλόμενα μέρη αναλαμβάνουν την υποχρέωση να σεβαστούν και να διασφαλίσουν τον σεβασμό των συμβάσεων σε κάθε περίπτωση. Επίσης, σύμφωνα με το Καταληκτικό Κείμενο της Συνόδου Κορυφής των Ην. Εθνών το 200518, η διεθνής κοινότητα, μέσω των Ην. Εθνών, έχει την υποχρέωση να χρησιμοποιεί τα κατάλληλα διπλωματικά, ανθρωπιστικά και άλλα ειρηνικά μέσα, προκειμένου να προστατεύσει τα άτομα από γενοκτονία, εγκλήματα πολέμου, εθνοκαθάρσεις και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας (ένα δόγμα που είναι γνωστό ως «ευθύνη προστασίας»).
Στο πλαίσιο αυτό, το βρετανικό Divisional Court ήρθε αντιμέτωπο με μια αρκετά πρωτότυπη προσφυγή από την παλαιστινιακή ΜΚΟ Al Haq. Στρεφόμενη κατά του βρετανού Υπουργού Εξωτερικών, η προσφεύγουσα ισχυρίστηκε ότι η βρετανική κυβέρνηση παραβίασε τις διεθνείς υποχρεώσεις της, τόσο αναφορικά με τις πράξεις του Ισραήλ κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής επιχείρησης στη Γάζα, όσο και αναφορικά με την οικοδόμηση του τείχους στη Δυτική Όχθη. Σ’ ότι αφορά τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Γάζα, η προσφεύγουσα επικαλέστηκε τις σοβαρές παραβιάσεις του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου που διέπραξε το Ισραήλ, όπως είχαν διαπιστωθεί από σχετικές έρευνες ΜΚΟ (η έκθεση της Επιτροπής Έρευνας των Ην. Εθνών δεν είχε τότε ακόμη εκδοθεί).
Αναφορικά με την οικοδόμηση του τείχους, η προσφεύγουσα αναφέρθηκε στο δικαίωμα αυτοδιάθεσης του παλαιστινιακού λαού, καθώς και στην §159 της Γνωμοδότησης του Διεθνούς Δικαστηρίου για τις έννομες συνέπειες της οικοδόμησης του Τείχους στα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη, που αναφέρει ότι: «όλα τα Κράτη έχουν την υποχρέωση να μην αναγνωρίσουν την παράνομη κατάσταση που δημιουργείται από την οικοδόμηση του τείχους … και να μην συνδράμουν στη διατήρηση αυτής της κατάστασης»(19).
Η ευθύνη του Ηνωμένου Βασιλείου θεμελιώνεται, κατά την προσφεύγουσα, στην εν γένει βρετανική φιλοϊσραϊλινή – υλικά και ηθικά – πολιτική, η οποία έρχεται σε αντίθεση με την υποχρέωση των κρατών, εθιμικού δικαίου, να μην αναγνωρίζουν ως νόμιμη μία κατάσταση που δημιουργείται από σοβαρή παραβίαση του αναγκαστικού διεθνούς δικαίου, ούτε να παρέχουν βοήθεια ή συνδρομή για τη διατήρηση αυτής της κατάστασης (βλ. και άρθρο 41 των Άρθρων της Επιτροπής Διεθνούς Δικαίου για τη Διεθνή Ευθύνη των Κρατών). Έτσι, η προσφεύγουσα ζήτησε να υποχρεωθεί η βρετανική κυβέρνηση:
- να αποκηρύξει δημοσίως, τόσο τις πράξεις του Ισραήλ κατά την επιχείρηση στη Λωρίδα της Γάζας, όσο και την οικοδόμηση του τείχους στη Δυτική Όχθη
- να αναστείλει όλες τις στρατιωτικές προμήθειες προς το Ισραήλ
- να αναστείλει την οικονομική και πολιτική συνδρομή που δίνεται σε βρετανικές εταιρείες που εξάγουν στρατιωτικό εξοπλισμό και τεχνογνωσία προς το Ισραήλ
- να ζητήσει από την Ε.Ε. την αναστολή της Συμφωνίας Σύνδεσης Ε.Ε.-Ισραήλ, βάσει του άρθρου 79 ΣυνθΕΚ (αίτημα που είχε ήδη διατυπωθεί και από ορισμένους ευρωβουλευτές κατά την περίοδο των βομβαρδισμών στη Γάζα)
- να προωθήσει τη σύγκλιση διάσκεψης για την αντιμετώπιση των ισραηλινών σοβαρών παραβιάσεων του διεθνούς δικαίου
Δεχόμενη ότι υπάρχουν όρια στην έκταση στην οποία τα εθνικά δικαστήρια μπορούν να κατευθύνουν τη διεξαγωγή της εξωτερικής πολιτικής από την κυβέρνηση, η προσφεύγουσα καταθέτει, ακόμη, συγκεκριμένες προτάσεις: άσκηση οικουμενικής δικαιοδοσίας για την προσαγωγή ή έκδοση των υπευθύνων για σοβαρές παραβιάσεις του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου, άσκηση διπλωματικής πίεσης προς το Ισραήλ, προώθηση μέτρων στο Συμβούλιο Ασφαλείας των Ην. Εθνών στο πλαίσιο του Κεφ. VII του Χάρτη ΗΕ, επιβολή νόμιμων κυρώσεων κλπ.
Το μέγιστο ζήτημα που ανέκυψε ενώπιον του βρετανικού δικαστηρίου υπήρξε η αρμοδιότητα εν γένει των εσωτερικών δικαστηρίων να ασχοληθούν με τέτοια ζητήματα. Έτσι, στην από 27 Ιουλίου 2009 απόφασή του20, το δικαστήριο έκρινε ότι τα ζητήματα αυτά δεν μπορούν να υπαχθούν σε δικαιοδοτική εκτίμηση. Η άσκηση της εξωτερικής πολιτικής είναι αποκλειστικά, εκτός ελαχίστων εξαιρέσεων, αρμοδιότητα της εκτελεστικής και όχι της δικαστικής εξουσίας. Κατόπιν τούτου, η εκτελεστική λειτουργία λογοδοτεί στο κοινοβούλιο, στην κοινή γνώμη και βέβαια στο εκλογικό σώμα, που θα επικροτήσει ή θα απορρίψει την ασκηθείσα πολιτική. Επιπλέον, κατά το δικαστήριο, η προσφεύγουσα δεν επικαλείται κάποιο συγκεκριμένο δικαίωμα, ενώ οι αιτιάσεις αφορούν σε τελευταία ανάλυση παραβιάσεις του Ισραήλ και όχι του Ην. Βασιλείου, για τις οποίες, μάλιστα, δεν έχει διεξαχθεί επίσημη έρευνα. Κανείς δεν μπορεί να διαβλέψει ποιά θα ήταν η κατάληξη αυτού του επιχειρήματος, αν οι δικαστές είχαν τότε στη διάθεσή τους την έκθεση και τις σχετικές συστάσεις της Επιτροπής των Ην. Εθνών.
v) Συμπερασματικά
Δεδομένου ότι η διεξαγωγή αποτελεσματικής έρευνας εντός του Ισραήλ και της Παλαιστίνης είναι δύσκολη έως απίθανη και η δίωξη των υπευθύνων ενώπιον των δικαστηρίων άλλων κρατών προσκρούει στο «πολιτικό κόστος» που αρνούνται να αναλάβουν οι κυβερνήσεις, η δράση του Συμβουλίου Ασφαλείας και η ενεργοποίηση του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου για να λήξει η ατιμωρησία και να εδραιωθούν οι συνθήκες εκείνες που θα επιτρέψουν την ειρήνευση στην περιοχή παρουσιάζονται ως μονόδρομος. Η διεθνής κοινότητα οφείλει να αναλάβει τις ευθύνες της, ειδικά από τη στιγμή που έχει διεξαχθεί επίσημη έρευνα στα περιστατικά από ανεξάρτητη επιτροπή των Ην. Εθνών. Τα νομικά όπλα υπάρχουν. Απομένει η πολιτική βούληση.
Σημειώσεις
(1) Για την ανθρωπιστική κρίση στη Λωρίδα της Γάζας κατά τη διάρκεια του αποκλεισμού, βλ. Τετράδια δικαιωμάτων του ανθρώπου, ανθρωπιστικού δικαίου και ανθρωπιστικής δράσης, αρ. 7-8, Ιανουάριος-Απρίλιος 2008, σελ. 42-43, στην ιστοσελίδα http://des.panteion.gr/7_8_tetradia_ekekdaad_13_6_08.pdf
(2) Βλ. UN doc. A/HRC/S-9/L.1, 12.1.2009, §14.
(3) Επιτροπή Έρευνας για τον Λίβανο (Commission of Inquiry on Lebanon), βλ. τη σχετική απόφαση του Συμβουλίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, UN doc. S-2/1, 11.8.2006. Για την έκθεση της επιτροπής βλ. UN doc. A/HRC/3/2, 23.11.2006.
(4) High level fact-finding mission to Beit Hanoun, βλ. UN doc. S/3/1, 15.11.2006. Η τελική έκθεση της Επιτροπής (UN doc. A/HRC/9/26, 1.9.2008) κατατέθηκε μόλις τον Σεπτέμβριο 2008, αφού οι επανειλημμένες προσπάθειες των μελών της να επισκεφθούν την περιοχή, συνάντησαν τη σθεναρή αντίδραση των ισραηλινών αρχών. Η επιτόπια επίσκεψη πραγματοποιήθηκε τον Μάιο 2008 μέσω του περάσματος Rafah, στα σύνορα με την Αίγυπτο.
(5) Τα υπόλοιπα μέλη της Επιτροπής είναι η Christine Chinkin, Καθηγήτρια Διεθνούς Δικαίου στο London School of Economics, η Hina Jilani, πρώην Ειδική Αντιπρόσωπος του Γενικού Γραμματέα Ην. Εθνών για τους υπερασπιστές δικαιωμάτων του ανθρώπου και ο Στρατηγός Desmond Travers, πρώην αξιωματικός των ενόπλων δυνάμεων της Ιρλανδίας.
(6) Βλ. Report of the United Nations Fact Finding Mission on the Gaza Conflict, U.N. Doc. A/HRC/12/48, 25.9.2009, στην ιστοσελίδα http://www2.ohchr.org/english/bodies/hrcouncil/docs/12session/A-HRC-12-48.pdf. Για μία σύντομη ανάλυσή της βλ. Kaye D., The “Goldstone report”, ASIL Insights, Oct. 2009, στην ιστοσελίδα http://www.asil.org/insights091001.cfm
(7) Πρόκειται κυρίως για τις Ταξιαρχίες al-Qassam και άλλες παλαιστινιακές ομάδες (π.χ. τις Ταξιαρχίες των Μαρτύρων του Al-Aqsa) που έχουν χαλαρούς συνδέσμους με τη Fatah.
(8) 194 κράτη την έχουν επικυρώσει, μεταξύ αυτών και το Ισραήλ.
(9) Το Ισραήλ δεν είναι μεταξύ των 169 κρατών που το έχουν επικυρώσει, ωστόσο δεσμεύεται από αυτό, στο μέτρο που αποκρυσταλλώνει εθιμικό διεθνές δίκαιο.
(10) Είναι χαρακτηριστικό ότι το Υπουργείο Εξωτερικών του Ισραήλ προέβη σε δική του έρευνα για την επιχείρηση στη Γάζα, στην οποία δεν καταλογίζει καμία ευθύνη για παραβιάσεις του ανθρωπιστικού δικαίου κατά τη διάρκεια διεξαγωγής των επιχειρήσεων. Η σχετική έκθεση, “Operation in Gaza: factual and legal aspects”, δημοσιεύτηκε στις 29.7.2009. Για έναν πρώτο σχολιασμό βλ. Τετράδια δικαιωμάτων του ανθρώπου, ανθρωπιστικού δικαίου και ανθρωπιστικής δράσης, αρ. 15-16, Μάιος-Αύγουστος 2009, σελ. 38-45, http://des.panteion.gr/indexel.html.
(11) Βλ. U.N. Doc. A/HRC/RES/S-12/1, 21.10.2009, http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/HRC/RES/S-12/1.
(12) Για το κείμενο βλ. UN doc. A/64/L.11, 2.11.2009.
(13) Αφγανιστάν, Αλβανία, Αλγερία, Ανγκόλα, Αντίγουα και Μπαρμπούδα, Αργεντινή, Αρμενία, Αζερμπαϊτζάν, Μπαχάμες, Μπαχρέιν, Μπανγκλαντές, Μπαρμπάδος, Λευκορωσία, Μπελίζ, Μπενίν, Βολιβία, Βοσνία και Ερζεγοβίνη, Μποτσουάνα, Βραζιλία, Μπρουνέι, Καμπότζη, Κεντροαφρικανική Δημοκρατία, Τσαντ, Χιλή, Κίνα, Κομόρος, Κονγκό, Κούβα, Κύπρος, Βόρεια Κορέα, Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, Τζιμπουτί, Ντομίνικα, Δομινικανή Δημοκρατία, Εκουαδόρ, Αίγυπτος, Ελ Σαλβαδόρ, Ερυθραία, Γκαμπόν, Γκάμπια, Γκάνα, Γρενάδα, Γουατεμάλα, Γουινέα, Γουινέα-Μπισσάου, Γουιάνα, Αϊτή, Ινδία, Ινδονησία, Ιράν, Ιράκ, Ιρλανδία, Τζαμάικα, Ιορδανία, Καζακστάν, Κουβέιτ, Λάος, Λίβανος, Λεσότο, Λιβύη, Μαλάουι, Μαλαισία, Μαλδίβες, Μάλι, Μάλτα, Μαυριτανία, Μαυρίκιος, Μεξικό, Μογγολία, Μαρόκο, Μοζαμβίκη, Μιανμάρ, Ναμίμπια, Νεπάλ, Νικαράγουα, Νίγηρας, Νιγηρία, Ομάν, Πακιστάν, Παραγουάη, Φιλιππίνες, Πορτογαλία, Κατάρ, Αγία Λουκία, Άγιος Βικέντιος και Γρεναδίνες, Σαουδική Αραβία, Σενεγάλη, Σερβία, Σιέρρα Λεόνε, Σιγκαπούρη, Σλοβενία, νησιά Σολομόντα, Σομαλία, Νότιος Αφρική, Σρι Λάνκα, Σουδάν, Σουρινάμ, Ελβετία, Συρία, Τατζικιστάν, Ταϊλάνδη, Ανατ. Τιμόρ, Τρινιντάντ και Τομπάγκο, Τυνησία, Τουρκία, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Τανζανία, Ουζμπεκιστάν, Βενεζουέλα, Βιετνάμ, Υεμένη, Ζάμπια, Ζιμπάμπουε
(14) Αυστραλία, Καναδάς, Τσεχία, Γερμανία, Ουγγαρία, Ισραήλ, Ιταλία, νησιά Μάρσαλ, Μικρονησία, Ναούρου, Ολλανδία, Παλάου, Παναμάς, Πολωνία, Σλοβακία, ΠΓΔΜ, Ουκρανία, ΗΠΑ.
(15) Ανδόρρα, Αυστρία, Βέλγιο, Βουλγαρία, Μπουρκίνα Φάσο, Μπουρούντι, Καμερούν, Κολομβία, Κόστα Ρίκα, Κροατία, Δανία, Εσθονία, Αιθιοπία, Φίτζι, Φινλανδία, Γαλλία, Γεωργία, Ελλάδα, Ισλανδία, Ιαπωνία, Κένυα, Λεττονία, Λιβερία, Λιχτενστάιν, Λιθουανία, Λουξεμβούργο, Μονακό, Μαυροβούνιο, Νέα Ζηλανδία, Νορβηγία, Παπούα Νέα Γουινέα, Κορέα, Μολδαβία, Ρουμανία, Ρωσία, Σαμόα, Άγιος Μαρίνος, Ισπανία, Σουαζιλάνδη, Σουηδία, Τόγκα, Ουγκάντα, Ην. Βασίλειο, Ουρουγουάη.
(16) Τα ενλόγω κείμενα δεν προβλέπουν την ίδρυση διεθνών ποινικών δικαιοδοτικών μηχανισμών. Το Καταστατικό του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου υιοθετήθηκε το 1998 από διεθνή διάσκεψη, ενώ τα δύο ad hoc διεθνή Ποινικά Δικαστήρια για την πρώην Γιουγκοσλαβία και τη Ρουάντα ιδρύθηκαν με αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας Ην. Εθνών (αρ. 827/1993 και 955/1994 αντίστοιχα).
(17) Βλ. υπόθεση Ένταλμα σύλληψης της 11.4.2000 (Κονγκό/Βελγίου), αποφ. 14.2.2002, I.C.J. Reports 2002, p. 3, στην ιστοσελίδα http://www.icj-cij.org/docket/files/121/8126.pdf
(18) Βλ. UN doc. A/RES/60/1, 24.10.2005, §§138-139, http://daccess-dds-ny.un.org/doc/UNDOC/GEN/N05/487/60/PDF/N0548760.pdf?OpenElement.
(19) Βλ. http://www.icj-cij.org/docket/files/131/1671.pdf
(20) Case No: C0/1739/2009, στην ιστοσελίδα http://www.alhaq.org/pdfs/Al-Haq%20v%20UK%20Judgment.pdf
DOC JAZZ: Undhor
Παρασκευή, 20 Νοεμβρίου 2009
Η διγλωσσία της ΕΕ έναντι του Ισραήλ

Από το 2010: κανένας φόρος σε ισραηλινά τρόφιμα που πωλούνται στην Ευρώπη
Σύμφωνα με την νέα συμφωνία εμπορίου αγροτικών προϊόντων που υπέγραψαν το Ισραήλ και η Ευρωπαϊκή Ένωση, από την 1η Ιανουαρίου, οι σοκολάτες, τα γλυκά, τα ζυμαρικά ο καφές και άλλα προϊόντα που εξάγονται προς την ευρωπαϊκή ήπειρο, θα απολαμβάνουν φορολογικών απαλλαγών.
Καλά τα νέα για τους παραγωγούς τροφίμων του Ισραήλ: από την 1η Ιανουαρίου 2010 τα τρόφιμα που εξάγονται προς την Ευρώπη θα απαλλάσσονται από φόρο. Τα προϊόντα περιλαμβάνουν σοκολάτες, γλυκά, γκοφρέτες, καφέ, συμπυκνωμένους χυμούς, καραμέλες, φρέσκιες σαλάτες και άλλα. Έτσι, θα μειωθεί η τιμή των ισραηλινών προϊόντων στην ευρωπαϊκή αγορά και θα γίνουν πιο ανταγωνιστικά. Μέχρι τώρα, οι εξαγωγές ισραηλινών επεξεργασμένων τροφίμων γίνονταν κάτω από περιορισμούς υψηλών φορολογικών επιβολών, που λειτουργούσαν σε κάποιες περιπτώσεις αποτρεπτικά.
Η φοροαπαλλαγή συμφωνήθηκε στα πλαίσια της νέας εμπορικής αγροτικής συμφωνίας που υπογράφτηκε μεταξύ του Ισραήλ και Ευρωπαϊκής Ένωσης την προηγούμενη εβδομάδα στις Βρυξέλες, παρουσία του Ισραηλινού Πρέσβη στην ΕΕ Ran Curiel και του Πρέσβη της Σουηδίας που τώρα έχει την Προεδρία της ΕΕ.
Η ΕΕ καταδικάζει ως παράνομη την επέκταση των εποικισμών
Η Σουηδική Προεδρεία της ΕΕ την Τετάρτη δήλωσε ότι εκφράζει θλίψη και απογοήτευση για τα σχέδια του Ισραήλ να κατασκευάσει 900 καινούρια κτίρια σε εποικισμό της Δυτικής Όχθης, σε έδαφος που το Ισραήλ ισχυρίζεται ότι είναι εντός των ορίων της πόλης της Ιερουσαλήμ.
Στην ανακοίνωση της προεδρίας αναφέρεται: «Η Προεδρία θυμίζει ότι, οι εποικιστικές δραστηριότητες, οι κατεδαφίσεις σπιτιών και οι εξώσεις είναι παράνομες σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο. Τέτοιου είδους δραστηριότητες προδικάζουν το αποτέλεσμα του τελικού σταδίου των διαπραγματεύσεων και απειλούν την βιωσιμότητα της λύσης των δύο κρατών».
Νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, το Ισραήλ ανακοίνωσε την δημιουργία νέων κατοικιών στον εποικισμό Gilo, νότια της Ιερουσαλήμ σε έδαφος που κυρίως ανήκει σε Παλαιστίνιους της Βηθλεέμ και των γύρω χωριών.
Πιο κρίσιμο είναι ότι ο αξιωματούχος της ΕΕ είπε: «θυμίζουμε πως η Ευρωπαϊκή Ένωση ουδέποτε αναγνώρισε την προσάρτηση της Ιερουσαλήμ το 1967 ούτε το Νόμο του 1980 που την ακολούθησε», με το οποίο το Ισραήλ ισχυρίστηκε ότι η Ιερουσαλήμ, μαζί και η κατεχόμενη Ανατολική, αποτελεί την «αδιαίρετη» πρωτεύουσα του.
Η Προεδρία της ΕΕ πρόσθεσε: «Οι πράξεις της Κυβέρνησης του Ισραήλ είναι αντίθετες με τις συνεχείς εκκλήσεις της διεθνούς κοινότητας και του Κουαρτέτου και αντίθετες με τη δημιουργία ατμόσφαιρας που να ευνοεί την επίτευξη μιας βιώσιμης και αξιόπιστης λύσης στην διαμάχη ανάμεσα στους Ισραηλινούς και Παλαιστίνιους». «Για να επιτευχθεί πραγματική ειρήνη, πρέπει να βρεθεί ένας τρόπος να επιλυθεί το καθεστώς της Ιερουσαλήμ ως μελλοντική πρωτεύουσα των δύο κρατών», συνεχίζει η δήλωση.

























