Τετάρτη, 27 Μαΐου 2009

Women in Struggle

Ντοκυμαντέρ
Σκηνοθεσία: Buthina Canaan Khoury
Έτος παραγωγής 2004
Διάρκεια 56'
Τέσσερις γυναίκες από την Παλαιστίνη που εκτός από το συζυγικό, αδελφικό και μητρικό τους ρόλο ανέλαβαν το δύσκολο καθήκον του αγώνα. Για μια ανεξάρτητη Παλαιστίνη. Πρώην κρατούμενες των Ισραηλινών φυλακών, μιλούν για τα βάσανα του εγκλεισμού και την επιρροή τους στη μετέπειτα τους ζωή.
Μια μαρτυρία με λόγια απλά, δικά τους, της ψυχής. Γυναίκες που πάλεψαν να κρατήσουν την αξιοπρέπεια και την ακεραιότητά τους στις κοινωνικές και πολιτικές εκφάνσεις της ζωής στην Παλαιστίνη. Γυναίκες «καταδικασμένες» να κουβαλούν μέσα τους τη φυλακή ακόμα και μετά την αποφυλάκισή τους. Γιατί αποφυλάκιση και απελευθέρωση δεν είναι το ίδιο…
Δείτε την ταινία με αγγλικούς υπότιτλους εδώ.
Στα ελληνικά έχει υποτιτλιστεί από την
βιντεοκολλεκτίβα «Κινηματόγραφος».

Gaza Strip

Ντοκυμαντέρ
Σκηνοθεσία: James Longley
Διάρκεια: 71'
Έτος παραγωγής: 2002
Επιμέλεια - Υποτιτλισμός : CINEMATICON
Στη νοτιοδυτική άκρη του Ισραήλ βρίσκεται μια λωρίδα αμμώδους γής που συνορεύει στο νότο με την Αίγυπτο και δυτικά με τη Μεσόγειο θάλασσα. Με 29 μίλια μήκος και 4 μίλια πλάτος, η Λωρίδα της Γάζας κατοικείται από 1.200.000 Παλαιστίνιους, το 1/3 των οποίων ζούν σε ασφυκτικά γεμάτα στρατόπεδα. Οι περισσότεροι από τους Παλαιστίνιους που ζούν στη Λωρίδα της Γάζας τράπηκαν σε φυγή - ή εκδιώχθηκαν - το 1948 από τα σπίτια τους, που βρίσκονταν στο σύγχρονο Ισραήλ ή είναι απόγονοι αυτών των προσφύγων.
Τα Ηνωμένα έθνηι υπολογίζουν ότι ο παλαιστινιακός πληθυσμός της Γάζας θα διπλασιαστεί τα επόμενα 15 χρόνια. Στη λωρίδα της Γάζας ζούν επίσης περίπου 6.000 Ισραηλινοί έποικοι σε οχυρωμένες αποικίες, μέσα σε ασφαλείς ζώνες και με δρόμους "ειδικής πρόσβασης", καταλαμβάνοντας περισσότερο από το 30% της διαθέσιμης γής.
Μαζί με τη Δυτική Όχθη η Λωρίδα της Γάζας βρίσκεται υπό ισραηλινή κατοχή από το 1967.
Το κράτος του Ισραήλ ελέγχει όλα τα σύνορα, τους κύριους δρόμους, το λιμάνι, το αεροδρόμιο, το ταχυδρομείο, τον ηλεκτρισμό και τα αποθέματα νερού.
Ύστερα από χρόνια άκαρπων διαπραγματεύσεων για την εξεύρεση ειρηνικής λύσης, το Σεπτέμβρη του 2000 ξέσπασε η δεύτερη παλαιστινιακή Intifada (ξεσηκωμός). Η ταινία γυρίστηκε το 2001 και καταγράφει τις ζωές των Παλαιστινίων που ζούσαν στη Λωρίδα της Γάζας κατά τη διάρκεια των γεγονότων πού ακολούθησαν.
Η ιστοσελίδα του ντοκιμαντέρ: http://www.littleredbutton.com/gaza/

Τετάρτη, 20 Μαΐου 2009

Nakba (Καταστροφή) - 1948

Η Παλαιστινιακή Νάκμπα (Καταστροφή) με ημέρα μνήμης τις 15 Μάη, επαίτειο της ανακύρηξης του κράτους του Ισραήλ, είναι η ο διωγμός και φυγή 750.000 περίπου Παλαιστίνιων απο τα εδάφη που σήμερα αποτελούν το Κράτος του Ισραήλ κατά τη διάρκεια της διετίας 1947-1949. Πολλοί άνθρωποι σκοτώθηκαν και περίπου 300 χωριά καταστράφηκαν από τις ένοπλες εβραϊκές ομάδες. Εκατομμύρια Παλαστίνιοι πρόσφυγες ζουν σήμερα σε άθλιες συνθήκες στους προσφυγικούς καταυλισμούς σε αραβικές χώρες και στα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη.

Δευτέρα, 18 Μαΐου 2009

Ιστορική διαδρομή χαμένων εδαφών

Κάντε "κλικ" στον χάρτη για να μεγαλώσει
Συρρίκνωση των Παλαιστινιακών εδαφών από το 1946 ως το 2000

Κυριακή, 17 Μαΐου 2009

"Το Σφαγείο" του Ιλάν Χατσόρ

στο Θέατρο Νέου Κόσμου
Το Σφαγείο είναι ένα έργο για το καθήκον, την εξέγερση και την προδοσία. Είναι η τραγωδία μιας οικογένειας που αφανίζεται μέσα στο άγριο σκηνικό μιας διαμάχης που μοιραία γίνεται και εμφύλια, ενδοοικογενειακή. Εκεί που οι δεσμοί του αίματος, οι ηθικές αρχές και οι ανάγκες της επιβίωσης δεν συναντιούνται πουθενά και που πρέπει να διαλέξεις ανάμεσα στον εαυτό σου, στην οικογένεια και στο λαό σου.
Μετάφραση: Κοραλία Σωτηριάδου
Σκηνοθεσία: Βαγγέλης Θεοδωρόπουλος
Επιμέλεια κίνησης: Αγγελική Στελλάτου
Σκηνικό - Κοστούμια: Μαργαρίτα Χατζηιωάννου
Μουσική: Σταύρος Γασπαράτος
Σχεδιασμός φωτισμών: Βασίλης Καψούρος.
Βοηθός σκηνοθέτη: Στέλλα Γιοβάνη
Παίζουν οι ηθοποιοί: Μιχάλης Οικονόμου, Γιώργος Παπαγεωργίου, Ορέστης Τζιόβας.

"Αραβοϊσραηλινός τσελεμεντές" του Ρόμπιν Σόαρς

στο Θέατρο Χυτήριο
Ανθρωποι διαφορετικής καταγωγής, κουλτούρας, θρησκείας από την Ιερουσαλήμ, τη Βηθλεέμ, τη Ραμάλα, το Τελ-Αβίβ διηγούνται την ιστορία τους και μαγειρεύουν τη δική τους συνταγή. Το διαχωριστικό τείχος «καταργείται» εν ονόματι του θεάτρου, Ισραηλινοί και Παλαιστίνιοι έρχονται δίπλα-δίπλα στη σκηνή.
Η παράσταση, μέσα από εικόνες και αφηγήσεις, δίνει γεύση της καθημερινότητας: τους πυροβολισμούς ως απάντηση στον πετροπόλεμο των παιδιών της Παλαιστίνης, τον τρόμο των οδηγών λεωφορείων και των επιβατών για τον καμικάζι που απρόσμενα θα τους τινάξει στον αέρα, την παλαιστίνια μάνα «μάρτυρα», την ηλικιωμένη γυναίκα που έζησε από το σπίτι της το μακελειό στον ναό της Αναστάσεως. Και, μέσα σ' όλο αυτό, ένα γκέι ζευγάρι εβραίων χαριεντίζεται μαγειρεύοντας κινέζικο. Μια αμερικανοεβραία χήρα που έχει επιστρέψει στο Ισραήλ προσπαθεί να ξαναβρεί τη χαμένη για πάντα ανεμελιά, κάνοντας γυμναστική, πνίγοντας την πλήξη της συντροφιά με μια τραβεστί.
Μετάφραση – Σκηνοθεσία: Κυριακή Σπανού
Σκηνικά: Μάρθα Φωκά
Κοστούμια: Σάντρα Στεφανίδου
Μουσική: Κώστας Βόμβολος
Βίντεο: Μανώλης Παπαδάκης
Φωτισμοί: Χριστίνα Θανασούλα
Παίζουν οι ηθοποιοί: Ντόρα Σιμοπούλου, Μανώλης Γιούργος, Βίλη Σωτηροπούλου, Θανάσης Χαλκιάς, Σαμψών Φύτρος, Ρουμπίνη Μοσχωρίτη, Χάρης Φλέουρας.

Σάββατο, 16 Μαΐου 2009

La cantata rossa per Tall El Zaatar

12 Aυγούστου 1976.
Ο Προσφυγικός Καταυλισμός τού Tall el Zaatar (Χριστιανική Περιοχή τού Ανατολικού Λιβάνου) μετά απο 53 μέρες Πολιορκίας απο τούς Φασίστες Χριστιανούς Φαλαγγίτες ΄πέφτει΄. Στον καταυλισμό βρίσκονται περί τούς 20000 Παλαιστίνιοι... Σάν τούς Ελεύθερους Πολιορκημένους τού Μεσολογγίου,οι Παλαιστίνιοι παρά την σφοδρή Αντίστασή τους, κυριολεκτικά σφαγιάζονται όταν πιά ξεμένουν απο νερό ,τροφή και Πολεμοφόδια. Παρά την Συμφωνία τής P.L.O. μέ τους Φαλαγγίτες για ομαλή παράδοση τών Παλαιστινίων ,μέσα σε μιά μέρα ξεπαστρεύονται Αντρες,Γυναίκες και Παιδιά.. Υπολογίζεται πως απο τούς 20000 Παλαιστινίους οι μισοί Ξεκληρίστηκαν. Ειναι μιά απο τίς πιό βρώμικες μέρες τού Λιβανέζικου Εμφυλίου. Ο Ιταλός πιανίστας τής free-jazz Gaetano Liguori, σοκαρισμένος απο το γεγονός,αποφασίζει να συνθέσει ένα Εργο,με μορφή Καντάτας γιά την Σφαγή τού Tall el Zaatar,μέ σκοπό να αφυπνίσει την Κοινή Γνώμη.
Η Κόκκινη Καντάτα τού Tall el Zaatar επανεκδόθηκε το 2001 σε μιά παραγωγή τού Radio Popolare απο την εταιρεία Arpa.

Occupation 101

Ντοκυμαντέρ
Σκηνοθεσία:Abdallah Omeish, Sufyan Omeiss
Διάρκεια: 88΄
Έτος παραγωγής:2007
«Το φιλμ καλύπτει σειρά θεμάτων, που περιλαμβάνουν: το πρώτο κύμα εβραϊκής μετανάστευσης από την Ευρώπη το 1880, τις ταραχές στη δεκαετία του 1920, τον πόλεμο του 1948 και του 1967, την πρώτη Ιντιφάντα του 1987, την ειρηνευτική διαδικασία του Οσλο, την επέκταση των ισραηλινών εποικισμών, το ρόλο της κυβέρνησης των ΗΠΑ, τη δεύτερη Ιντιφάντα του 2000, το Τείχος και την ισραηλινή αποχώρηση αποό τη Γάζα, όπως και μαρτυρίες από τα θύματα αυτής της τραγωδίας»
Η ιστοσελίδα της ταινίας:http://www.occupation101.com/
Σύνοψη του έργου (όπως την περιγράφουν οι δημιουργοί του φιλμ)
«Ενα δυνατό ντοκιμαντέρ, για την παρούσα κατάσταση και τις ιστορικές ρίζες της ισραηλινο-παλαιστινιακής διένεξης [sic]. Αντίθετα με οποιοδήποτε άλλο σχετικό φιλμ, το Occupation 101 παρουσιαζει μια κατανοητή ανάλυση των δεδομένων και της κρυμμένης αλήθειας πισω από την χωρίς τέλος διαμάχη και διαλύει μερικούς από τους μύθους και τις παρανοήσεις σχετικά με αυτή.
Το φιλμ περιγράφει επίσης τη ζωή υπό την ισραηλινή στρατιωτική κυριαρχία, το ρόλο των ΗΠΑ στην διαμάχη, και τα κύρια εμπόδια στο δρόμο για μια διαρκή και βιώσιμη ειρήνη. Οι ρίζες της διαμάχης εξηγούνται μέσα από μαρτυρίες από καθηγητές, ακτιβιστές της ειρήνης, δημοσιογράφους, θρησκευτικούς ηγέτες και συμμετέχοντες σε ανθρωπιστικές αποστολές, που οι φωνές τους συχνά «κόβονται» από τα ΜΜΕ των ΗΠΑ.
Το φιλμ καλύπτει σειρά θεμάτων, που περιλαμβάνουν: το πρώτο κύμα εβραϊκής μετανάστευσης από την Ευρώπη το 1880, τις ταραχές στη δεκαετία του 1920, τον πόλεμο του 1948 και του 1967, την πρώτη Ιντιφάντα του 1987, την ειρηνευτική διαδικασία του Οσλο, την επέκταση των ισραηλινών εποικισμών, το ρόλο της κυβέρνησης των ΗΠΑ, τη δεύτερη Ιντιφάντα του 2000, το Τείχος και την ισραηλινή αποχώρηση αποό τη Γάζα, όπως και μαρτυρίες από τα θύματα αυτής της τραγωδίας».

Τα παιδιά της Άρνα

του Juliano Mer Khamis
Διάρκεια: 83'
Έτος παραγωγής 2003.
Μια συγκλονιστική ταινία, με μια ισραηλινή, την Arna Mer Khamis, να στήνει ένα θεατρικό εργαστήρι στον προσφυγικό καταυλισμό της Τζενίν στη Δυτική Όχθη, με μαθητές μικρούς παλαιστίνιους, ενάντια σε κάθε προκατάληψη. Η κατοχή, όμως, θα καταστρέψει τις προσπάθειές της, ο ισραηλινός στρατός θα κατεδαφίσει το ίδιο το σπίτι που στέγαζε το θέατρο, οι μαθητές της θα συμμετάσχουν ενεργά στην αντίσταση, με σκληρό τίμημα.
Δείτε την ταινία με αγγλικούς υπότιτλους εδώ.
Η ιστοσελίδα της ταινίας: http://www.arna.info/Arna/
Η ταινία έχει μεταφραστεί στα ελληνικά από τη βιντεοκολλεκτίβα «Κινηματόγραφος».

Παρασκευή, 15 Μαΐου 2009

Το όνομα μου είναι Rachel Corrie

2007 στο θέατρο Φούρνος
Ένα έργο βασισμένο σε κείμενα της Rachel Corrie, της 23χρονης Αμερικανίδας που έχασε την ζωή της στην Λωρίδα της Γάζας, προσπαθώντας να σώσει το σπίτι ενός Παλαιστίνιου από Ισραηλινή επιχείρηση κατεδάφισης.
2 χρόνια αργότερα ο γνωστός άγγλος ηθοποιός Alan Rickman σε συνεργασία με τη δημοσιογράφο της «Guardian» Katharine Viner, δραματοποιεί και ανεβάζει στο Royal Court Theatre ημερολόγια και κείμενά της, με τον τίτλο «My name is Rachel Corrie».
Το συγκεκριμένο έργο μετά από περιπέτειες παρουσιάστηκε και στις ΗΠΑ έπειτα από παρέμβαση του ίδιου του Harold Pinter, κινώντας το ενδιαφέρον πολλών θεατρικών οργανισμών σε όλον τον κόσμο για την παρουσίασή του.
Στην Ελλάδα ανέβηκε τον Οκτώβριο του 2007 στο θέατρο ΦΟΥΡΝΟΣ , καθώς ο σκηνοθέτης Θοδωρής Τσαπακίδης και η Brokenchair Theatre Company εξασφάλισαν κατ’ αποκλειστικότητα τα δικαιώματα του έργου.
Τη μετάφραση έκανε η Μαρία Πασχαλίδου, τα σκηνικά η Κατερίνα Μπαραμούτη , ενώ τον ρόλο της Rachel Corrie υποδύθηκε η ηθοποιός Δέσποινα Σαραφείδου.

4 ποιήματα του Κώστα Βρεττού

Τα τέσσερα ποιήματα που ακολουθούν, είναι αδημοσίευτα, αποτέλεσαν μια «μικρή τετραλογία για αυτούς, που έπεσαν υπερασπίζοντας τις ΙΝΤΙΦΑΝΤΕΣ όλου του κόσμου» και γράφτηκαν παραμονές του Πάσχα του 2002, κάτω από τον τίτλο «ΣΗΜΕΡΟΝ ΚΡΕΜΑΤΑΙ…», όταν ο Σαρόν τότε, είχε ήδη «σφαγιάσει» χιλιάδες –κυρίως αμάχους, όπως πάντα άλλωστε- Παλαιστίνιους!
Ο ποιητής Κώστας Βρεττός είναι Λάκωνας και ζει μόνιμα στο Γύθειο. Για την περίπτωση που κάποιος τύχει να περάσει από εκεί κάποτε και θέλει να τον γνωρίσει, ας τον αναζητήσει στο παλαιοπωλείο που διατηρεί με τ’ όνομα «Παλιατζούρες»…
Το κουρµπάνι
Εστειλ' ο καίσαρας φιρµάνι στον τετράρχη
την αταξία της σφεντόνας να πατάξει
κι ένα κουρµπάνι να του σφάξει σαν θυσία
για ούριο ρου των πετρελαίων του στη γη.
Και, ζηλωτής της εντολής που επιτάσσει
να θυσιάζει µαζικά στη Νέα Τάξη
για την τιµή του πετρελαίου την αγία,
σφάζει ο Σαρόν ένα λαό σαν το τραγί.
Δεν φτάνει ελάφι στην Τζενίν, να γίνει θάµα
- σαν της Αυλίδας - η φωνή, µονή δεν φτάνει
την Ιφιγένεια να γλιτώσει απ' τους µπαλντάδες
σε µια πατρίδα που λιανίζουν οι ληστές.
Φέτος το Πάσχα θα γλεντήσουν όλοι αντάµα,
πραιτοριανοί, ευρωστρατοί, αµερικάνοι ...
(Οι σιωνιστές και οι χριστιανοί πετρελαιάδες
ήδη σουβλίζουν φενταγίν στις ψησταριές).
Οι ειρηνιστές
Πάν' απ' τα σπλάχνα της Τζενίν πετούν τα όρνια
κράζουν να διώξουν τα αχόρταγα θηρία
που, µπουκωµένα µε συκώτια και πλεµόνια,
σκάβουν ακόµα για ... εστίες ανταρτών.
Κλαδί ελιάς οι ευρωµπροστάτοι λεν πως φέρνουν
- αυτό που πήγαν και στην πρώην Γιογκοσλαβία! -
και µοιάζουν κόρακες στα νύχια που κραδαίνουν
σαν κλωναράκια τρυφερά ... οστά παιδιών.
Κι όσοι - χωστά ή φανερά - βάλανε πλάτη
για να σταυρώσουν οι ΕυρωΝάτοι τη Σερβία
πάλι στηρίζουνε τη σκάλα του τζελάτη,
του εργοδότη της ειρήνης των καρφιών.
Βγάζει, ξανά εκ των υστέρων, κι ο 'διοχτήτης
το περιστέρι του Πικάσο απ' τη σάλα
µήπως του φέρει σαν κοψίδ' απ' τη Ραµάλα
τον καταλύτη του βραχνά των εκλογών.
Μπουλντόζες σπρώχνουν τους νεκρούς για να περάσει
τουτ' η ποµπή βραδυφλεγούς ανθρωποσύνης
- αλλ' απ' τις τρύπες των χεριών της Παλαιστίνης
ρέει αβίαστα, σαν αίµα, το "αργόν" ...
Οι δικαστές
Τα χέρια πλένοντας οι θύτες, σαν Πιλάτοι
ρίχνουν ευθύνες "αµφιπλεύρως", όπως πάντα
και εξοµοιώνουν των λαών την ιντιφάντα
µε τις δικές τους εκατόµβες και σφαγές.
Όσοι, µε νόµο τους τον τρόµο και τη βία,
κάναν παράνοµο το µέλλον του πλανήτη
τώρα δικάζουν το παρόν για ανταρσία
και τ' αναγκάζουνε να σκύψει µε κλωτσιές.
Βιαστές βαφτίζουν το βιασµό ... δικαιοσύνη
και την αντίσταση τη λεν τροµοκρατία
κι όσους δεν έσκυψαν εκεί, στην Παλαιστίνη
σαν τα σφαχτάρια τους κρεµάνε στις θηλιές.
Της νέας κρίσης οι κριτές -καν και στ' αρνιά τους-
δεν επιτρέπουν σταθερές βοσκές και στρούγκες•
σε µονοδρόµους τα προγκάν µε τα σκυλιά τους
ή σ' αδιεξόδους τα ξεκόβουν - βοµβιστές.
Κι οι δικαστές - π' αντί οδόντος βγάζουν µάτια-
σαν δίνουν "λύσεις ... φιλικές" -λυκοπαγίδες!-
κρίκο τον κρίκο µας αλλάζουν αλυσίδες
γιατί σκουριάσανε και σπάζουν οι παλιές.
Οι θεατές
Γύπες τα ράµφη τους βυθίζουν στο µυαλό µας
και µ' εκτοµές την ιστορία ευνουχίζουν
- ξέρουν η µνήµη µε την κρίση όταν σµίξουν
τα σκόρπια δάχτυλα θα σφίξουν σε γροθιές
κι οι πρώην αµνοί θα γίνουν ταύροι µανιασµένοι
που ορθοπατώντας δυνατά, µε νού και σώµα,
πάνω στης χώρας τους το χώµα µονοιασµένοι
από κοινού θα ξωπετάξουν τους ληστές,
τους δολοφόνους αισθηµάτων και ονείρων,
τόπων κι ανθρώπων, ορατών τε κι αοράτων,
στεριάς κι αέρα και νερού, χωρών κι ηπείρων,
τους εκβιαστές, τους τυφλωτές και σταυρωτές
κείνους, π' ο φόβος µας, ως τώρα τους αφήνει
αρνιά ή κτήνη, να µας σέρνουν στα σφαγεία
- µέχρι που φτάσαµε µπροστά στην Παλαιστίνη
στης ανθρωπιάς µας την κηδεία θεατές.-
Κώστας Βρεττός - Γύθειο, 21 /4 /2002

Τρίτη, 12 Μαΐου 2009

Συνέντευξη της Khalida Jarrar

Πηγή: http://www.alternativenews.org, 12 Μάη 2009
Η Khalida Jarrar είναι μέλος του Λαϊκού Μετώπου για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης (PFLP) και του Παλαιστινιακού Νομοθετικού Συμβουλίου.
Ας ξεκινήσουμε από την άποψη του PFLP για την κυβέρνηση Obama και για τη νέα κυβέρνηση του Ισραήλ. Πιστεύεται πως η νέα κυβέρνηση στις ΗΠΑ θα επηρεάσει την Ισραηλινο-Παλαιστινιακή σύγκρουση;
Δεν πιστεύουμε πως τα πρόσωπα έχουν να κάνουν με την πολιτική μιας χώρας. Θεωρώ πως ο Ομπάμα δεν θα φέρει οποιαδήποτε ουσιαστική αλλαγή, τουλάχιστον όσο αφορά την αμερικανική εξωτερική πολιτική. Πρόκειται για θεσμικές και όχι προσωπικές πολιτικές. Φυσικά, κάθε πρόεδρος, κάθε κόμμα, έχει μια διαφορετική προσέγγιση για το πως θα εφαρμόσει την εξωτερική πολιτική, και δεν θα υπάρξουν τρελές πολιτικές όπως αυτές του Μπους. Όμως ο Ομπάμα δεν μπορεί να αλλάξει το σύστημα, και οι αντιφάσεις εμπεριέχονται στο σύστημα αυτό: το καπιταλιστικό οικονομικό σύστημα, η ιμπεριαλιστική οπτική που οδήγησε στην στρατιωτική κατοχή του Ιράκ και του Αφγανιστάν. Για την Μέση Ανατολή και ειδικά για το Παλαιστινιακό ζήτημα, ακόμα μιλούν για την «ειρηνευτική διαδικασία», που για μας δεν σημαίνει τίποτα, δεν είναι μια πραγματική ειρηνευτική διαδικασία. Και πιστεύω πως για τις ΗΠΑ τώρα προτεραιότητα θα είναι η οικονομική κρίση και τα οικονομικά προβλήματα μέσα στο ίδιο το καπιταλιστικό σύστημα. Συνεπώς, δεν είμαστε αισιόδοξοι, ο Ομπάμα δεν θα αλλάξει το σύστημα και συνεπώς για τους Παλαιστίνιους η κατάσταση δεν θα αλλάξει καθόλου.
Σχετικά με την Ισραηλινή κυβέρνηση; Φαίνεται να μη δεσμεύεται καν για την λύση της δημιουργίας δύο κρατών ...
Η Ισραηλινή κυβέρνηση!; Οι εκλογές απέδειξα ότι η Ισραηλινή κυβέρνηση κινείται όλο και πιο δεξιά. Το καινούργιο στοιχείο είναι πως ο Λίμπερμαν κατάφερε να κερδίσει περισσότερη συναίνεση και μια θέση στην κυβέρνηση ως Υπουργός Εξωτερικών. Ο ίδιος αντιπροσωπεύει ξεκάθαρα, τώρα σε επίσημο επίπεδο, το ρατσισμό και τις πολιτικές της εθνοκάθαρσης της ισραηλινής κυβέρνησης εναντίον των Παλαιστινίων. Εντείνουν τον εποικισμό, την κατεδάφιση σπιτιών στην Ιερουσαλήμ, άρα να μιλήσουμε ή όχι μαζί τους; Ανήκω σε ένα κόμμα που από την αρχή έχει πει και επαναλαμβάνει πως αυτή η ειρηνευτική διαδικασία δεν θα οδηγήσει στην επίτευξη ειρήνης ή στην δικαιοσύνη για τους Παλαιστίνιους. Έχουμε ζητήσει να σταματήσει κάθε είδους διαπραγμάτευση με τις ισραηλινές κυβερνήσεις, ειδικά με την τωρινή. Δεν πιστεύουμε σε μια ειρηνευτική διαδικασία που βασίζεται σε προσωπικές μεμονωμένες συζητήσεις, χωρίς ουσιαστική εφαρμογή των διεθνών ψηφισμάτων για το Παλαιστινιακό ζήτημα και χωρίς να αναγνωρίζονται τα θεμελιώδη δικαιώματα των Παλαιστινίων. Και δεν εννοώ μόνο το δικαίωμα για τη δημιουργία ενός πλήρως ανεξάρτητου Παλαιστινιακού κράτους, αλλά και για το δικαίωμα στην αυτοδιάθεση και το δικαίωμα επιστροφής των Παλαιστινίων προσφύγων. Δεν χρειάζεται να συζητήσει ή να συμβιβαστεί κανείς για τόσο θεμελιώδη αναφαίρετα δικαιώματα. Θα έπρεπε να εφαρμοστούν απλά μέσω μιας διεθνούς διάσκεψης σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και τα σχετικά ψηφίσματα του ΟΗΕ.
Για τις συνομιλίες στο Κάιρο; Πιστεύετε πως είναι ρεαλιστική οποιουδήποτε είδους συμφιλίωση μεταξύ Χαμάς και Φατάχ;
Δεν αισιοδοξώ για μια τέτοια πιθανότητα. Δεν πιστεύω πως γίνονται πραγματικές συνομιλίες ανάμεσα στις δύο πλευρές για εθνική συμφιλίωση, αλλά μεμονωμένες συζητήσεις. Κάθε πλευρά θα χρησιμοποιήσει τη δύναμή της για τη δημιουργία μηχανισμών που θα της δώσουν περισσότερη ισχύ και να κυριαρχήσει στην περιοχή που ήδη ελέγχει. Πιστεύουμε πως πρέπει να γίνει μια γενική συζήτηση χωρίς καμιά εξωτερική προϋπόθεση γα τον σχηματισμό της νέας κυβέρνησης. Ως Παλαιστινιακά πολιτικά κόμματα, μοιραζόμαστε την κατάσταση της κατοχής. Γι’ αυτό πρέπει μεταξύ μας να υπάρχει σεβασμός και να χρησιμοποιούμε μόνο δημοκρατικά μέσα και όργανα για την επίλυση των προβλημάτων και όχι να χρησιμοποιούμε τον έλεγχο μέσω της αξιοποίησης της ισχύος. Πρέπει να γίνουν εκλογές, να αλλάξει ο εκλογικός νόμος ώστε να δοθεί σε όλα τα πολιτικά κόμματα η δυνατότητα συμμετοχής. Πρέπει να σταματήσουμε αυτόν τον τρομερό μηχανισμό μέσω του οποίου η διαμάχη Χαμάς και Φατάχ, χάρη και σε εξωτερικές παρεμβάσεις ελέγχει τα πάντα.
Ένας αυξανόμενος αριθμός επικριτών και διαφωνούντων της ηγεσίας της Παλαιστινιακής Αρχής γίνεται στόχος των δυνάμεων ασφαλείας στην Δυτική Όχθη. Πιστεύετε πως η Παλαιστινιακή Αρχή γίνεται όλο και πιο αυταρχική και οι δυνάμεις ασφαλείας στρατιωτικοποιούνται; Τί πιστεύετε για την συνεργασία τους με τους Ισραηλινούς;
Πρόκειται για πτυχή της συμφωνίας για τον Οδικό Χάρτη. Αρνούμαστε συνολικά το συντονισμό ανάμεσα στις Παλαιστινιακές δυνάμεις ασφαλείας και τους Ισραηλινούς και πιστεύουμε πως πρέπει άμεσα να σταματήσει. Οι δυνάμεις ασφαλείας πρέπει να βοηθήσουν τους Παλαιστίνιους στον αγώνα τους και να βοηθήσουν στην επίτευξη των δικαιωμάτων των πολιτών, αντί να συνεργάζονται με τον κατακτητή. Αυτό είναι ένα από τα ζητήματα που μπαίνει στο τραπέζι του διαλόγου. Είμαστε αντίθετοι με κάθε είδους σχέση ων δυνάμεων ασφαλείας με τα πολιτικά κόμματα, όπως συμβαίνει τώρα στην Δυτική Όχθη και τη Γάζα. Ανησυχώ πραγματικά για την παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των Παλαιστίνιων: τόσο στη Δυτική Όχθη όσο και στη Γάζα υπάρχουν πολιτικοί κρατούμενοι, δολοφονίες, κλείσιμο ιδρυμάτων του αντίπαλου κόμματος. Στην Γάζα η Χαμάς δεν επιτρέπει στη Φατάχ να έχει κανονικές πολιτικές δραστηριότητες, και αντίστροφα στην ελεγχόμενη από τη Φατάχ Δυτική Όχθη το ίδιο συμβαίνει ενάντια στη Χαμάς. Τα πρώτα θύματα αυτών των πολιτικών είναι τα ίδια τα ανθρώπινα δικαιώματα των Παλαιστινίων.
Η Παλαιστινιακή Αρχή ακόμα πιστεύει πως οι ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις αποτελούν τον καλύτερο τρόπο για την επίτευξη ειρήνης και δικαιοσύνης για τους Παλαιστίνιους. Πιστεύετε πως εκπροσωπεί τα συμφέροντα του Παλαιστινιακού λαού;
Ανήκω σε ένα κόμμα που εξ αρχής έχει αντιταχθεί στην αποκαλούμενη ειρηνευτική διαδικασία. Δεν συμφωνούμε με το δρόμο των μεμονωμένων και συνεχών διαπραγματεύσεων και καλούμε την Παλαιστινιακή Αρχή να εγκαταλείψει αυτή την αδιέξοδη πολιτική. Το Ισραήλ χρησιμοποιεί τις ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις ως εργαλείο και προκάλυμμα των ενεργειών τους, της σταθερής τους επιθετικότητας και των επιθέσεων ενάντια στους Παλαιστίνιους και τα εδάφη τους.
Υπάρχει ανάγκη για μια άλλη μορφή αντιπροσώπευσης των Παλαιστινίων; Έχει ξεπεραστεί η PLO?
Δεν χρειαζόμαστε έναν άλλο θεσμό. Θεωρούμε πως η PLO αντιπροσωπεύει τους Παλαιστίνιους τόσο μέσα όσο και έξω από την Παλαιστίνη και αποτελεί σύμβολο του αγώνα μας. Η Παλαιστινιακή Αρχή δεν αντιπροσωπεύει όλους τους Παλαιστίνιους, η πλειοψηφία των οποίων είναι πρόσφυγες που ζουν έξω από τη χώρα. Πρέπει να είναι ένας θεσμός που θα βοηθά τους Παλαιστίνιους να επιβιώσουν υπό το καθεστώς της κατοχής. Έτσι, χρειαζόμαστε μια πολιτική αντιπροσώπευση: Πιστεύω πως πρέπει να σώσουμε την PLO μεταρρυθμίζοντάς την. Πρώτ’ απ’ όλα είναι απαραίτητη μια πολιτική αναθεώρηση: πρέπει να διδαχτούμε από το παρελθόν και να εγκαταλείψουμε την πολιτική προσέγγιση των ανώφελων διαπραγματεύσεων και συμφωνιών. Δεύτερον, πρέπει να υπάρξει ένα δημοκρατικός μετασχηματισμός στο εσωτερικό της PLO. Πρέπει να γίνουν εκλογές για μια Παλαιστινιακή Εθνική Διάσκεψη ώστε να δοθεί σε όλον τον Παλαιστινιακό λαό η ευκαιρία να αντιπροσωπευτούν ικανοποιητικά. Από τις εκλογές αυτές πρέπει να δημιουργηθεί μια Κεντρική και μια Εκτελεστική Επιτροπή.
Μια άλλη πτυχή της σύγκρουσης ανάμεσα στην Χαμάς και τη Φατάχ είναι το ζήτημα της αντιπροσώπευσης: Η Φατάχ δεν θέλει την είσοδο της Χαμάς στην PLO ώστε να διατηρήσει την ηγεμονία της στο εσωτερικό της Οργάνωσης. Αντίθετα, η Χαμάς θέλει μια εναλλακτική μορφή αντιπροσώπευσης επειδή κέρδισε τις εκλογές. Θεωρούμε πως η PLO είναι το σπίτι όλων των Παλαιστίνιων και όργανο για την αντιπροσώπευσή τους στον αγώνα για αυτοδιάθεση.
Ας περάσουμε στο ζήτημα της Παλαιστινιακής Αριστεράς. Μπορεί μια διαιρεμένη Αριστερά να αποτελέσει έναν ρεαλιστικό τρίτο δρόμο ανάμεσα στη Χαμάς και τη Φατάχ;
Η κριτική για τον κατατεμαχισμό των αριστερών κομμάτων είναι σωστή. Πρόκειται για μια μεγάλη αδυναμία. Πιστεύουμε πως η Αριστερά πρέπει να είναι ενωμένη. Δεν μιλώ για ένα νέο κόμμα ή μια άμεση ενοποίηση, αλλά για έναν συνασπισμό όλων των αριστερών και προοδευτικών ομάδων, των οργανώσεων βάσης και προσωπικοτήτων πάνω σε μια μίνιμουμ πολιτική πλατφόρμα. Αυτό θα μπορούσε να είναι το πρώτο βήμα για μια διαδικασία που μπορεί να οδηγήσει σε μια ενοποιημένη αριστερά. διαφορετικά η κατάσταση αυτή, ο έλεγχος των πάντων από τη Χαμάς και τη Φατάχ θα μας οδηγήσει για πολύ καιρό. Μόνο εάν τα παλαιστινιακά δημοκρατικά και αριστερά κόμματα, μαζί με άτομα, ενωθούν σε έναν συνασπισμό, μπορεί η Αριστερά να αποτελέσει έναν τρίτο δρόμο. Εργαζόμαστε σκληρά για μια τέτοια προοπτική. Σε αρκετά φοιτητικά και σπουδαστικά συμβούλια υπάρχει ήδη κοινή εκλογική κάθοδος, ενώ στο γυναικείο αριστερό κίνημα γίνονται συζητήσεις για μια συμφωνία διαμόρφωσης συνασπισμού.
Ποιά είναι τα συγκεκριμένα εμπόδια για την ενοποίηση της Αριστεράς;
Τα κύρια εμπόδια είναι πολιτικά. Για παράδειγμα έχουμε διαφορετικές απόψεις για την ειρηνευτική διαδικασία. Κάποια κόμματα συμφωνούν με τις συμφωνίες του Όσλο, τον Οδικό Χάρτη κλπ. Άλλα όχι. Εντούτοις, όπως είπα και πριν, αυτό δεν πρέπει να μας εμποδίσει από το να συμφωνήσουμε σε μια μίνιμουμ πολιτική ατζέντα.
Μου φαίνεται πως οι αριστερές ομάδες γενικά, και το PFLP, αντιμετωπίζουν μια κρίση συναίνεσης στην Παλαιστινιακή κοινωνία. Γιατί; Πού έχει πάει η Αριστερά; Τί κάνετε για να είστε περισσότερο παρόντες και ορατοί στην παλαιστινιακή κοινωνία των πολιτών (ΜΚΟ, οργανώσεις βάσης, λαϊκά κινήματα);
Αυτή είναι η πρόκληση. Κανένα αριστερό πολιτικό κόμμα δεν μπορεί να κάνει πολλά μόνο του. Οι αριστεροί αντιμετωπίζουν μια δύσκολη κατάσταση: δεν έχουμε δύναμη, χρήματα, διεθνή υποστήριξη. Ακόμα και στον Αραβικό κόσμο, οι ισλαμικές ομάδες παίρνουν τη μερίδα του λέοντος. Αντιμετωπίζουμε εσωτερικά προβλήματα όπως το οικονομικό. Είμαστε φτωχά κόμματα, και αν θέλεις να αυξήσεις τα κοινωνικά προγράμματα, χρειάζεσαι χρήματα για να το κάνεις. Πως μπορούμε να ανταγωνιστούμε τη Χαμάς που έχει σημαντική υποδομή και κεφάλαια; Ο λαός δεν θέλει απλά λόγια αλλά και δράσεις σε κοινωνικό επίπεδο.
Πρέπει επίσης να στηριχτούμε στον εθελοντισμό. Κι εδώ μπαίνει το ερώτημα. Πως να ενθαρρύνεις τον εθελοντισμό όταν αντιμετωπίζεις τόσα πολλά γεωγραφικά εμπόδία; Στο διεθνές επίπεδο, ειδικά μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης, χάσαμε υποστήριξη, κάλυψη και κάθε είδους προστασία. Αισθανόμαστε τρωτοί: αν πεις πως είσαι μέλος του PFLP, καταλήγεις αργά ή γρήγορα στη φυλακή. Αλλά η κριτική σας είναι σωστή. Πρέπει να αναθεωρήσουμε την πολιτική μας, να επιστρέψουμε στα κινήματα βάσης, να είμαστε περισσότερο παρόντες
...όπως στη μη βίαιη λαϊκή αντίσταση ενάντια στο Τείχος...
Συμμετέχουμε ήδη σε δράσεις στο Bil’in, το Ni’lin, και την Αl-Ma’sara, είμαστε μέσα σ’ αυτές τις λαϊκές επιτροπές.
Έχετε σχέσεις με το ισραηλινό και το διεθνές κίνημα ενάντια στην κατοχή;
Πιστεύουμε πως ο εθνικός μας αγώνας χρειάζεται την ενεργό υποστήριξη του διεθνούς κινήματος αλληλεγγύης. Από τα ισραηλινά κινήματα, ζητάμε να αναγνωρίσουν πλήρως τα παλαιστινιακά δικαιώματα ...
Πιστεύετε πως έχει έρθει η στιγμή το PFLP να εντείνει τις προσπάθειες του σε επίπεδο βάσης και στον λαϊκό αγώνα και να δώσει μικρότερη σημασία στην στρατιωτική αντιμετώπιση;
Το PFLP πιστεύει σε όλα τα είδη αντίστασης, και φυσικά η κύρια αντίσταση είναι η λαϊκή (το μποϋκοτάζ προϊόντων, το ακαδημαϊκό και πολιτιστικό μποϋκοτάζ, οι ειρηνικές διαδηλώσεις ενάντια στο Τείχος και τους εποικισμούς). Κανένα κόμμα δεν υποστηρίζει μόνο την ένοπλη αντίσταση. Ο ένοπλος αγώνας ίσως είναι υπόθεση λιγότερων ατόμων και μπορεί να αλλάζει σύμφωνα με τις συνθήκες, αλλά ο λαϊκός αγώνας αποτελεί μεγάλο κομμάτι και σ’ αυτόν μπορούν να συμμετέχουν πολλοί άνθρωποι. Δεν επικρίνω κατά κανόνα την ένοπλη αντίσταση, γιατί αντιμετωπίζουμε μια καθόλου ευχάριστη κατοχή, αλλά μια στρατιωτική κατοχή. Συμφωνώ πως πρέπει να δυναμώσουμε τη λαϊκή αντίσταση ενάντια στο Τείχος, τους εποικισμούς κλπ. Υπάρχουν δεσμοί ανάμεσα στα δυό είδη αντίστασης.
Ίσως να μην είναι η σωστή στιγμή για μια τρίτη Ιντιφάντα, αν δούμε πως στη Δυτική Όχθη η αντίδραση για την ισραηλινή επίθεση στη Γάζα δεν ήταν τόσο ισχυρή όσο θα περίμενε κανείς...
Η αντίδραση δεν ήταν ισχυρή εξαιτίας του ρόλου που έπαιξαν οι Παλαιστινιακές δυνάμεις ασφαλείας και εξαιτίας κυρίως του ότι είμαστε διχασμένοι σε εθνικό επίπεδο. Ακούστε, μια Ιντιφάντα χρειάζεται ηγέτες, αλλά δεν έχουμε ηγέτες. Χρειάζεται ενότητα, αλλά δεν είμαστε καθόλου ενωμένοι. Πιστεύω πως η στιγμή για μια τρίτη Ιντιφάντα θα έρθει, ο κόσμος δεν θα περιμένει για πάντα να δυσκολεύει η κατάσταση, αλλά τώρα η προτεραιότητα είναι να είμαστε ενωμένοι ως Παλαιστίνιοι.
Το PFLP είναι ένα κοσμικό και μαρξιστικό κόμμα, αλλά οι πολιτικές σας θέσεις είναι πολύ πιο κοντά σε εκείνες ενός θρησκευτικού κόμματος όπως η Χαμάς, παρά σε εκείνες οποιουδήποτε άλλου κόμματος. Πως εξηγείτε αυτή την αντίφαση;
Δεν θεωρώ πως πολιτικά βρισκόμαστε κοντά στη Χαμάς. Για παράδειγμα επικρίνουμε την πολιτική της προσέγγιση και την πίστη της σε μια μακροπρόθεσμη εκεχειρία ως μέσο τερματισμού της κατοχής. Υπάρχουν ομοιότητες φυσικά: είμαστε και οι δύο ενάντια στις συμφωνίες του Όσλο, τον Οδικό Χάρτη, την παγίδα των ειρηνευτικών διαπραγματεύσεων. Και όπως και σε άλλα επαναστατικά κινήματα, για παράδειγμα στη Λατινική Αμερική, μπορεί σε συγκεκριμένες ιστορικές στιγμές να υπάρξουν κάποιου είδους σχέσεις ανάμεσα στο Μαρξισμό και τη Θρησκεία. Πρέπει να καθορίσουμε το στάδιο στο οποίο βρισκόμαστε, προκειμένου να θέσουμε προτεραιότητες: ως Παλαιστίνιοι, αντιμετωπίζουμε έναν εθνικό και δημοκρατικό αγώνα. Πρέπει να εξεταστεί η πολιτική ατζέντα που αφορά την κατοχή: τη στιγμή αυτή ο ενιαίος εθνικός μας αγώνας πρέπει να είναι η προτεραιότητα. Άλλες στιγμές θα κοινωνικά και δημοκρατικά ζητήματα θα είναι στην κορυφή της πολιτικής ατζέντας. Πρώτα απ’ όλα, πιστεύω πως πρέπει να εργαστούμε για τη δημιουργία ενός ενιαίου εθνικού μετώπου όλων των κομμάτων για τον άμεσο τερματισμό της κατοχής.

Δευτέρα, 11 Μαΐου 2009

Τζενίν , Τζενίν

Ντοκιμαντέρ
Σκηνοθεσία: Mohammed Bakri
Διάρκεια: 54΄
Έτος Παραγωγής: 2002
Ενα συγκλονιστικό ντοκιμαντέρ για την επίθεση του ισραηλινού στρατού και την ισοπέδωση της Τζενίν τον Απρίλη του 2002. Το φιλμ αυτό, σε σκηνοθεσία και συμπαραγωγή του παλαιστίνιου σκηνοθέτη και ηθοποιού Μοχάμεντ Μπάκρι, περιλαμβάνει μαρτυρίες από κατοίκους της Τζενίν μετά την εισβολή του ισραηλινού στρατού με τον τίτλο «Αμυντικό Τείχος», κατά την οποία εκτυλίχθηκαν σφοδρές μάχες στην πόλη της Τζενίν και τον προσφυγικό καταυλισμό. Η επιχείρηση αυτή έληξε με την ισοπέδωση της Τζενίν και δεκάδες παλαιστίνιους νεκρούς. Παλαιστινιακές και δεκάδες άλλες οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων κατηγόρησαν το Ισραήλ για διάπραξη εγκλημάτων πολέμου κατά την επίθεση αυτή, τον Απρίλιο του 2002, στον καταυλισμό των προσφύγων.

ΒΙΒΛΙΑ: Μελέτες - Ιστορία

* Επιστρέφοντας στο Kafr Bir' im , ερευνητικό κέντρο BADIL , έκδοση του συλλόγου ΙΝΤΙΦΑΝΤΑ , 2007

Το χωριό Kafr Bir'im που οι Παλαιστίνιοι κάτοικοί του εκτοπίστηκαν το 1948, αποτελεί παράδειγμα του τι έπραξαν οι Παλαιστίνιοι εκτοπισθέντες για να επιστρέψουν στα χωριά τους, Αυτό το βιβλίο που εκδόθηκε σχεδόν εξήντα χρόνια από την Παλαιστινιακή "Nakba" (καταστροφή) του 1948, παρουσιάζει την ιστορία του παρατεταμένου αγώνα των ανθρώπων του Kafr Bir'im για την επιστροφή στο χωριό τους. Αφηγείται λεπτομερώς κομβικά γεγονότα, επιτυχίες, εμπόδια και αποτυχίες μέσα από τις προφορικές και γραπτές διηγήσεις των ίδιων των εκτοπισμένων.
* Το ισραηλινό λόμπι και η πολιτική των ΗΠΑ , J. Mearsheimer-S.Walt, ΘΥΡΑΘΕΝ , 2006
Τον Μάρτιο του 2006 οι δύο Αμερικανοί πανεπιστημιακοί καθηγητές Διεθνούς Πολιτικής, John Mearsheimer και Stiven Walt, δημοσίευσαν στο αγγλικό περιοδικό London Review of Βooks την εκτενή έκθεσή τους "The Israel Lobby" που έκανε πάταγο στις ΗΠΑ, πυροδοτώντας αλυσιδωτές αντιδράσεις που δεν έχουν κοπάσει, και δεν προβλέπεται να κοπάσουν στο μέλλον. Οι δύο επιστήμονες μίλησαν για τον παροιμιώδη "ελέφαντα μες στο δωμάτιο" ... που όλοι τον βλέπουν μα κανείς δεν μιλάει γι' αυτόν: για την χειραγώγηση της αμερικανικής κοινής γνώμης και της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ από το Εβραϊκό Λόμπι και τα ισραηλινά συμφέροντα. Ενθαρρυντικό, όσο και εντυπωσιακό, είναι το γεγονός ότι βρέθηκαν πολλοί επώνυμοι που τόλμησαν να υπερασπιστούν τους δύο καθηγητές από το μπαράζ των επιθέσεων που δέχτηκαν από τους ανθρώπους του "Λόμπι"...
* Η σύγχρονη ιστορία της Παλαιστίνης , Ilan Pappe, ΚΕΔΡΟΣ , 2007
Ο Ilan Pappe επιχειρεί μια ιστορική αφήγηση διατυπωμένη από την οπτική γωνία του ανθρωπισμού και όχι του εθνικισμού, του εθνοτισμού ή της θρησκείας. Λαμβάνει υπόψη του διάφορους παράγοντες, εξετάζοντας κριτικά τη μεταξύ τους διαπλοκή: τις πολιτικές ελίτ, τις θέσεις των κατώτερων κοινωνικά ομάδων, τις ενδοεθνικές συγκρούσεις, το ρόλο της Δύσης, τις διαδικασίες του εκσυγχρονισμού, της εκκοσμίκευσης και της πολιτικοποίησης και τις επιπτώσεις τους στη ζωή των κατοίκων της περιοχής. Με αφετηρία την Παλαιστίνη της ύστερης Οθωμανικής περιόδου αναφάρεται διεξοδικά στην καθοριστική εποχή της διχοτόμησης (α1948-1967), στο Μείζον Ισραήλ και στην κατεχόμενη Παλαιστίνη της περιόδου 1967-1987, για να σκιαγραφήσει εν κατακλείδι τις εξελίξεις μετά τη συμφωνία του Όσλο, καθώς και κάποιες παραμέτρους της μετά Αραφάτ εποχής και της διακυβέρνησης Σαρόν.
* Ισραήλ-Παλαιστίνη, μια γη-δύο έθνη 1948-2002 , Συλλογή άρθρων της Le Monde, ΜΕΛΑΝΙ , 2003
Ο Εβραϊκός εθνικισμός, πιο γνωστός ως σιωνισμός, έχει μια ιστορία περίπου εκατό ετών. Το ίδιο και ο αραβικός. Δύο επίφοβοι εχθροί, που γεννήθηκαν την ίδια εποχή και κατασκεύασαν την ταυτότητά τους βασισμένοι σε ένα εδαφικό όραμα, στην ανάδειξη της έννοιας του λαού, στη δύναμη της γλώσσας και στηριγμένοι στην ιστορία, τους μύθους και τα όνειρα. Σε όλη τη διάρκεια του 20ού αιώνα ο παναραβισμός και ο σιωνισμός έρχονται σε αντιπαράθεση, λιγότερο ή περισσότερο ειρηνικά ανάλογα με τις περιόδους, αλλά ουσιαστικά χωρίς ποτέ να εξετάζουν το ενδεχόμενο οικοδόμησης μιας σύνθετης οντότητας, πολυπολιτισμικής και πολυδογματικής. Ο καθένας ονειρεύεται ένα μεγάλο ομοιογενές κράτος από το οποίο ο άλλος βρίσκεται, πολιτικά τουλάχιστον, αποκλεισμένος. Σε αυτό το βιβλίο, που αποτελείται από άρθρα που δημοσιεύθηκαν στη γαλλική εφημερίδα "Le Monde", ο Yves Marc Ajchenbaum ανασυνθέτει την ιστορία αυτών των λαών που, από τη γένεση του κράτους του Ισραήλ το 1948, αγωνίζονται για την ίδια γη. Συνθέτει το πορτρέτο των εμπολέμων και παρουσιάζει τις διάφορες συγκρούσεις και τις απόπειρες διαπραγματεύσεων που ποτέ δεν ευοδώθηκαν.
* Ισραήλ-Παλαιστίνη, πώς να δώσουμε τέλος στον πόλεμο του 1948 , Τάνυα Ράϊνχαρτ, ΠΑΤΑΚΗΣ , 2003
Η Τάνυα Ράινχαρτ κάνει μια εις βάθος ανάλυση της ισραηλοπαλαιστινιακής διένεξης. Αναζητά τα αίτια της διαμάχης, αποδεικνύει ότι το Ισραήλ υπονομεύει με τις ενέργειές του τη Συμφωνία του Όσλο του 1993 και συνδέει την τρέχουσα κατάσταση με το κυνήγι μαγισσών που έχουν εξαπολύσει οι ΗΠΑ κατά της τρομοκρατίας.
«H ενημερωτική και καυστική ανάλυση της Tάνυα Pάινχαρτ δε θα μπορούσε να είναι πιο επίκαιρη. Πρέπει να τη διαβάσουν όλοι με προσοχή και να τη λάβουν σοβαρά υπόψη».Nόαμ Tσόμσκυ
«Το βιβλίο της Tάνυα Pάινχαρτ αποκαλύπτει την εξαπάτηση που υπέστησαν οι Παλαιστίνιοι, σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμη και με τη συνέργεια της ίδιας τους της Αρχής».εφημ. “LE MONDE”
«Η συγκλονιστικότερη κριτική σήμερα για την πολιτική του Ισραήλ απέναντι στο λαό των Παλαιστινίων. Γραμμένο με αγωνία για την κρισιμότητα της κατάστασης και συνάμα με μοναδική ακρίβεια, αξίζει να διαβαστεί από όλους. Μακάρι να το διάβαζε και κάθε Αμερικανός, για την περίπτωση που από άγνοια υποστηρίζει την τριακονταπενταετή στρατιωτική κατοχή των Ισραηλινών». Edward W. Said
* Το δίκαιον του ισχυρότερου και το ισραηλινο-παλαιστινιακό , Ροβήρος Μανθούλης , ΙΑΝΟΣ
Οι Παλαιστίνιοι, οι Ισραηλινοί, με κάθε λεπτομέρεια, όλα τα γεγονότα όπως ιστορικά έχουν καταγραφεί, από τον συγγραφέα αυτού του βιβλίου, από το 1948, έτος ιδρύσεως του κράτους του Ισραήλ, μέχρι σήμερα. Τα κεφάλαια του βιβλίου- με υποδιαιρέσεις- είναι τα εξής: "Το δίκαιον του ισχυροτέρου", "Υστερόγραφο" (του Λιβάνου), "Λίβανος: Κοινή γνώμη", "Μια εβραϊκή συζήτηση για το Ισραήλ", "Data, Οι πρωθυπουργοί του Ισραήλ (1948-2006)" και "Μέση Ανατολή. Χρονολόγιο γεγονότων της σιωνιστικής περιόδου". "Το βιβλίο μου, πριν εκδοθεί", γράφει ο Ροβήρος Μανθούλης, "το έδειξα πρώτα σε τρεις Εβραίους φίλους μου, με τον κίνδυνο να τους χάσω. Ο πρώτος απόρησε που έγινα ξαφνικά... αντισημίτης και αραβόφιλος. Ο δεύτερος είπε μόνο: "Κι έτσι να είναι, η δημοκρατικότερη χώρα στον κόσμο, πάντως, είναι το Ισραήλ". Ο τρίτος μου ομολόγησε ότι από καιρό ήθελε να γίνει μέλος της εβραϊκής αντισιωνιστικής οργάνωσης Νατουρέι Κάρτα και τώρα αποφάσισε να το κάνει.
* Ανταπόκριση από τη Ραμάλα , Amira Hass , ΑΙΩΡΑ , 2005
Η Ισραηλινή δημοσιογράφος Αμίρα Χας, ανταποκρίτρια της εφημερίδας Χαάρετς, καταγράφει την καθημερινή ζωή και τα δεινά των Παλαιστινίων στα Κατεχόμενα Εδάφη, σε μια σειρά άρθρων της που δημοσιεύτηκαν από το 1997 ως το 2002. Εγκατεστημένη από το 1997 στη Ραμάλα (και νωρίτερα στη Γάζα), η Αμίρα Χας επέλεξε να ζήσει από κοντά τα δύσκολα χρόνια που ακολούθησαν τις συμφωνίες του Όσλο και τη δεύτερη Ιντιφάντα: "Ήθελα να δω τι σημαίνει να ζεις με απαγόρευση κυκλοφορίας, να ζει με το φόβο ενός στρατιώτη. Ήθελα να μάθω πώς είναι να είσαι Ισραηλινός υπό ισραηλινή κατοχή". Η ανεξάρτητη δημοσιογραφική δουλειά της την έχει αναδείξει σε εμβληματική μορφή της ισραηλοπαλαιστινιακής σύγκρουσης και της έχει εξασφαλίσει διεθνή αναγνώριση και αποδοχή.
* Το Ισραήλ και ο αγώνας των Παλαιστινίων για αυτοδιάθεση , Γκάς Χοροβιτς , ΔΙΕΘΝΕΣ ΒΗΜΑ , 2008
Κάτω από τον τίτλο «Το Ισραήλ και ο αγώνας των Παλαιστινίων για αυτοδιάθεση», του Γκας Χόροβιτς, συγκεντρώνονται κείμενα του κομμουνιστικού κινήματος στις ΗΠΑ μεταξύ 1971 και 2006, τα οποία είναι σχετικά -όπως σημειώνουν οι Ελληνες εκδότες- «με τον αγώνα του παλαιστινιακού λαού ενάντια στην εκδίωξη από τις εστίες του, που συντελέστηκε με την ίδρυση του καπιταλιστικού κράτους - εποίκων του Ισραήλ». Στο παράρτημα βρίσκουμε τη διακήρυξη του Κεντρικού Γραφείου των Εβραϊκών Παραρτημάτων του Κομμουνιστικού Κόμματος της Ρωσίας (1920). Τα κείμενα του βιβλίου καταπιάνονται με τον αγώνα για μια δημοκρατική, κοσμική Παλαιστίνη, τοποθετώντας τον αγώνα αυτόν στο πλαίσιο της πάλης του εργαζόμενου λαού κατά της ιμπεριαλιστικής κυριαρχίας και της καπιταλιστικής εκμετάλλευσης στη Μέση Ανατολή και παγκόσμια.
* Οι Παλαιστίνιοι : από αγρότες επαναστάτες , Rosemary Sayigh , ΑΛΜΠΑΤΡΟΣ , 1981
Το «Οι Παλαιστίνιοι: Από αγρότες, επαναστάτες» δεν είναι επίσημη ιστορία, είναι «λαϊκή ιστορία». Δεν ασχολείται με μεγάλα γεγονότα ή ηγετικές φυσιογνωμίες, αλλά με τον τρόπο που βίωσε αυτά τα γεγονότα ο κοινός λαός και με τον τρόπο, με τον όποιο τα γεγονότα αυτά άλλαξαν τη ζωή των παλαιστινιακών εκείνων τάξεων — αγροτών, εργατών και μικροαστών — που δεν είχαν δυνατότητα προφύλαξης από τη Συμφορά του 1948.
Στα πολλά και διάφορα βιβλία που έχουν γραφτεί σχετικά με το παλαιστινιακό πρόβλημα, είτε από Σιωνιστές είτε από Άραβες, λείπουν οι φωνές του ίδιου του παλαιστινιακού λαού, ωστόσο, το σημερινό σκηνικό της Μέσης Ανατολής είναι αδιανόητο χωρίς αυτόν τον λαό.
Η αφήγηση της Ρόζμαρυ Σαγίγκ μας σκιαγραφεί πρώτα την παλαιστινιακή κοινωνία, όπως ήταν πριν από αυτό που τα μέλη της αποκαλούν «σιωνιστική εισβολή», μας περνάει μέσα από τη συμφορά του 1948, τα δεινά και τα μαρτύρια της εξορίας, και μας φέρνει ως την περίοδο που η παλαιστινιακή αντίσταση δημιούργησε κάποια νέα μορφή κοινωνικής δομής μέσα στα στρατόπεδα και μια ελπίδα για το μέλλον ανάμεσα σε ανθρώπους που δεν λένε πια πως είναι «τα υποζύγια της γης», αλλά πως «το καθετί στη ζωή μας είναι αγώνας».
Η μελέτη αυτή φιλοδοξεί να ανασυνθέσει ένα μικρό μέρος από τις εμπειρίες των Παλαιστινίων, που ήταν αγρότες ως το 1948. Έπειτα έγιναν πρόσφυγες και ξεπρόβαλαν πάλι μετά το 1967, ως μαχητές κι επαναστάτες.
* Παλαιστίνη-Ισραήλ Ειρήνη ή Απαρτχάιντ; Marwan Bishara, Λαγουδέρα 2002
O αραβο-ισραηλινός Marwan Bishara σημαντικός σχολιαστής για το Μεσανατολικό, εξηγεί τις βαθύτερες αιτίες και τις συνέπειες της δεύτερης Ιντιφάντα. Με βάση τις συμφωνίες του Όσλο το 1993, αποδεικνύει πως η «ασυμμετρία» ανάμεσα στους Παλαιστίνιους (τους υπό κατοχή) και τους Ισραηλινούς (τη δύναμη κατοχής), αγνοήθηκε από κείνους που «ευλόγησαν» τις διαπραγματεύσεις, δηλαδή τις Ηνωμένες Πολιτείες. Και πώς αυτή η διαδικασία μετάβασης της περιοχής σ' ένα νέο καθεστώς, συνέβαλε στην εγκαθίδρυση ενός συστήματος απαρτχάιντ και ουσιαστικής κατοχής. Ο συγγραφέας δείχνει ότι η ειρηνευτική διαδικασία ήταν καταδικασμένη να αποτύχει από την έναρξή της κιόλας, αντίθετα με την τότε στάση και την επιφανειακή αισιοδοξία της «Ανατολής». Από τις επισημότητες του Όσλο μέχρι τις ωμότητες στην πλατεία των Τζαμιών τον Σεπτέμβριο του 2000, οι επτά υπογεγραμμένες συμφωνίες οδήγησαν σε επτά χρόνια ευημερίας για τους Ισραηλινούς και επτά πέτρινα χρόνια για τους Παλαιστινίους.
Αλλά αντί να μεμψιμοιρεί για την αποτυχία της διαδικασίας ειρήνευσης, ο Marwan Bishara προσκαλεί τον αναγνώστη να στρέψει ψύχραιμα το βλέμμα στο παρελθόν
*Η νέα ιστορία του Ισραήλ, Ilan Greislammer, Καστανιώτης 2000
Ήρθε ο καιρός να γραφτεί η νέα Ιστορία του Ισραήλ. Μια νέα Ιστορία, αφού, από τότε που άνοιξαν τα αρχεία πάνω στα χρόνια ίδρυσης του κράτους, η ιστοριογραφική διαμάχη μαίνεται με πρωτόγνωρη ένταση: κάτω από ποιές συνθήκες η εθνική εβραϊκή εστία -το Γιτσούβ- ιδρύεται στην Παλαιστίνη το 19ο και τον 20ό αιώνα, σε μια ήδη κατοικημένη γη; Ποιά ήταν η στάση της ηγεσίας του Γιτσούβ απέναντι στη γενοκτονία των Εβραίων της Ευρώπης και στους επιζώντες; Ποιά ήταν η ακριβής φύση της διακήρυξης της Ανεξαρτησίας στις 15 Μαΐου 1948: αποσκοπούσε στην ίδρυση ενός αποκλειστικά εβραϊκού κράτους ή οι Αραβες και οι Παλαιστίνιοι θα είχαν τη θέση τους σ' αυτό; Το Ισραήλ μπορούσε να είναι ιουδαϊκό και δημοκρατικό και ταυτόχρονα να απορρίπτει το διαχωρισμό της θρησκείας από το κράτος; Αυτό το πρωτοποριακό και μοναδικό έργο επανασυνδέει την κρίση εθνικής ταυτότητας με την ιδιαιτερότητα του Ισραήλ: πώς να γράψει κανείς την Ιστορία ενός κράτους όταν Ιστορία και συλλογική μνήμη συγχέονται, όταν οι πρωταγωνιστές των γεγονότων γίνονται ιστορικοί, όταν οι ιστορικοί είναι ταυτόχρονα ερευνητές με επιστημονική υπευθυνότητα αλλά και πολίτες διψασμένοι για ειρήνη;

Κυριακή, 10 Μαΐου 2009

ΒΙΒΛΙΑ: Λογοτεχνία και κόμικς

* Ανθρωποι στον ήλιο, Ghassan Kanafani, ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗΣ 1999
Γιατί το μέλλον περνάει μέσα από την έρημο; Γιατί ένας αντάρτης γίνεται ένας πολυλογάς που κρύβει τα όπλα του; Γιατί μια κοπέλα πέφτει με τη θέλησή της στα χέρια του βιαστή της; Γιατί τη λύση μπορεί να τη δώσει μόνο ένας τυφλός κι ένας κουφός;
Γύρω από αυτά -και πολλά άλλα- ερωτήματα, ο Γασσάν Kαναφάνι, ο πλέον σημαντικός Παλαιστίνιος συγγραφέας, ο οποίος και αναδείχτηκε σε σύμβολο του παλαιστινιακού αγώνα, δομεί τις δύο νουβέλες («Άνθρωποι στον ήλιο» και «O τυφλός και ο κουφός») που τον έκαναν διάσημο σ' όλο τον κόσμο.
* Οδηγός για μπερδεμένους, Γκίλαντ Άτζμον, ΕΞΑΝΤΑΣ , 2005
Βρισκόμαστε στο έτος 2052. Το κράτος του Ισραήλ έχει διαλυθεί εδώ και σαράντα χρόνια και οι περισσότεροι πολίτες του ζουν ως πρόσφυγες στο εξωτερικό. Με σκοπό να προσφέρει στο Ισραήλ τουλάχιστον μια αξιοπρεπή κηδεία, ιδρύεται το Γερμανικό Ινστιτούτο για την Καταγραφή της Σιών, στα αρχεία του οποίου ανακλύπτεται και η αυτοβιογραφία κάποιου Γκούντερ Βίνκερ. Ο "Οδηγός για μπερδεμένους" είναι η ιστορία του Γκούντερ. Γεννημένος στο Ισραήλ, μετά τη στρατιωτική του θητεία μεταμορφώνεται από εθνικιστής σε φανατικό αντι-σιωνιστή. Ο Γκούντερ λατρεύει τις Ευρωπαίες, κυρίως τις Γερμανίδες, και σύντομα αποφασίζει να εγκαταλείψει το Ισραήλ και να αναζητήσει ουσία, περιουσία και συνουσία στη Γερμανία: την πολιτισμένη χώρα των προγόνων του, όπου το συλλογικό ενοχικό σύμπλεγμα θα αποδειχθεί χρυσωρυχείο για τον λάγνο καθηγητή. Σύντομα ο Γκούντερ γίνεται διάσημος καθηγητής της φιλοσοφίας και ιδρυτής της "Οφθαλμοπορνείας", μιας διεθνώς αναγνωρισμένης πλέον επιστήμης που βασίζεται στη θέση του εξόριστου ως οφθαλμολάγνου.
* Ο Σαρόν και η πεθερά μου, Σουάντ Αμίρι, ΤΥΠΩΘΥΤΩ
Πώς μπορεί να "βγάζουν γέλιο" ο θάνατος και η καταστροφή; η απανθρωπιά και τα ορθωμένα Τείχη;... Η Παλαιστίνια αρχιτέκτων Σουάντ Αμίρι, καθηγήτρια πανεπιστημίου στα Κατεχόμενα, κάνει λογοτεχνία την καθημερινότητα της χώρας της: σαρκάζοντας, ειρωνευόμενη, μην αφήνοντας απ’ έξω ούτε καν τους δικούς της ανθρώπους. Με μοναδικό της όπλο ένα πληκτρολόγιο (κι ένα τηγάνι τεφλόν...), αντιστέκεται στους Ισραηλινούς στρατιώτες, αψηφά τα σημεία ελέγχου, μιλάει στο κομμένο της τηλέφωνο με τον Πρόεδρο Μπους, καγχάζει, σατιρίζει, πολεμάει την Κατοχή, τη βαρβαρότητα και την τρέλα. Μέσα στη σκόνη, τους πυροβολισμούς και τον παραλογισμό, ψάχνει για μία διέξοδο. Γραφή απλή, χωρίς στολίδια, γυμνή. Ένα βιβλίο που εξηγεί, πληροφορεί, διδάσκει, τέρπει και συγκινεί. Θα ήταν πολύ καλό να ήταν μόνο λογοτεχνία. Δυστυχώς, είναι μαρτυρία.
* Καλωσήρθατε στη Ραμάλα, Θεοδώρα Οικονομίδου, ΚΡΙΤΙΚΗ 2004
Η ταράτσα του σπιτιού όπου μένω μου επιτρέπει να παρακολουθώ το "ήχος και φως" της Ιντιφάντα. Μ' έχει κυριεύσει μια μακάβρια εμμονή. Κάτι με τραβάει τη νύχτα στην ταράτσα. Γονατίζω στην άκρη του χαμηλού τοίχου, τυλιγμένη σε μια κουβέρτα και κοιτάζω τη συμπλοκή που τη συνοδεύει ο σχολιασμός του μουεζίνη απ' την κορυφή του μιναρέ, ανάμεσα σε δύο αποσπάσματα απ' το Κοράνι. Πάνε περίπου τρία χρόνια που ζω στη Ραμάλα. Ανήκω κι εγώ στην οικογένεια των "διεθνών". Για ένα "διεθνή" που ζει στη Ραμάλα δεν είναι εύκολη δουλειά να περιγράψει την καθημερινή πραγματικότητα, τις χίλιες μικρές λεπτομέρειες που συνθέτουν την κατοχή της Παλαιστίνης, τον καφκικό παραλογισμό, τις αναρίθμητες μορφές διακρίσεων που υφίστανται οι Παλαιστίνιοι".
* Palestine, Joe Sacco, ΚΨΜ 2006
Στα τέλη του 1991 και στις αρχές του 1992, ο Τζο Σάκο πέρασε δυο μήνες με τους Παλαιστινίους στα Κατεχόμενα Εδάφη, ταξιδεύοντας και κρατώντας σημειώσεις. Μόλις επέστρεψε στις Ηνωμένες Πολιτείες στα μέσα του 1992, ξεκίνησε να γράφει και να σκιτσάρει το Palestine, το οποίο συνδύαζε την τεχνική του επιτόπιου ρεπορτάζ με την αφηγηματικότητα ενός βιβλίου κόμικς, ώστε να εξερευνήσει αυτή την περίπλοκη και συναισθηματικά επιβαρημένη κατάσταση. Πρόκειται για έναν τόμο με πολεμικές ανταποκρίσεις από την ιντιφάντα και την αντιπαράθεση Παλαιστίνιων-Ισραηλινών στα καυτά μέτωπα της Μέσης Ανατολής. Πολεμικές ανταποκρίσεις σκιτσαρισμένες στο χέρι! Αποτελεί μια –πολιτικά και αισθητικά – πρωτοπόρα, αυθεντική και ιδιαίτερη δουλειά, ενός από τους καλύτερους σκιτσογράφους του κόσμου.
* Συνθήματα στους δρόμους της Τζαμπαλίγια, Dekel Ouzi, Φανταστικός Κόσμος 2006
Λωρίδα της Γάζας, κατεχόμενα εδάφη. Λίγες εβδομάδες ακόμη απομένουν στο Γιουβάλ, 20χρονο νεαρό Ισραηλινό, για να ολοκληρώσει τη θητεία του. Η ομάδα του έχει αναλάβει τη φύλαξη ενός εγκαταλελειμμένου σχολείου, στην καρδιά του στρατοπέδου των Παλαιστινίων προσφύγων της Τζαμπαλίγια· μια φαινομενικά ακίνδυνη αποστολή. Για τον Γιουβάλ όμως, θα είναι αποφασιστικής σημασίας. Θα συνειδητοποιήσει τις συνθήκες ζωής των χιλιάδων προσφύγων και την απόγνωση μιας νιότης που μόνο ένα σύμπαν γνωρίζει, εκείνο του στρατοπέδου και μια ελπίδα, εκείνη της απελευθέρωσης από την ισραηλινή κατοχή.

Παρασκευή, 8 Μαΐου 2009

Τι είναι το BADIL

Ερευνητικό Κέντρο
για την Παλαιστινιακή Αρμοστεία και τα Δικαιώματα των Προσφύγων

Το BADIL υιοθετεί μια προσέγγιση με βάση τα δικαιώματα για το ζήτημα των παλαιστινίων προσφύγων μέσω της έρευνας, της υπεράσπισης και της υποστήριξης της συμμετοχής της κοινότητας στην αναζήτηση στέρεων μακροχρόνιων λύσεων.
Το BADIL δημιουργήθηκε τον Ιανουάριο του 1998 για να υποστηρίξει την ανάπτυξη μίας ομάδας πίεσης λαϊκής βάσης για το θέμα των προσφύγων και το δικαίωμα της επιστροφής μέσω επαγγελματικής έρευνας και πρωτοβουλιών συνεργασίας στο κοινωνικό επίπεδο. Το κέντρο είναι εγγεγραμμένο στην Παλαιστινιακή Αρχή.
Το BADIL ενθαρρύνει ενεργά την εθελοντική συμμετοχή των ακτιβιστών, των ειδικών τόσο στην περιοχή όσο και διεθνώς, καθώς και τις τοπικές και διεθνείς συνεργασίες με βάση το όραμα του BADIL ως μίας οργάνωσης που βασίζεται στην κοινωνία.
Το BADIL («μπαντίιλ») είναι μία αραβική λέξη που σημαίνει «εναλλακτικό». Η εναλλακτική προσέγγιση του BADIL στο ζήτημα των παλαιστινίων προσφύγων και εκτοπισμένων βασίζεται στο διεθνές δίκαιο, τα σχετικά ψηφίσματα του ΟΗΕ και στη συμμετοχή των ίδιων των προσφύγων.
Οι εργασίες του BADIL καθοδηγούνται από ένα Συμβούλιο, εκλεγμένο από Γενική Σύνοδο που αποτελείται από ακτιβιστές οργανώσεων της παλαιστινιακής κοινωνίας προσφύγων και διεθνών ιδρυμάτων, υπό την εποπτεία εκλεγμένης Εποπτικής Επιτροπής. Η Εκτελεστική Επιτροπή του BADIL είναι υπεύθυνη για την επίβλεψη, την παρακολούθηση και την υιοθέτηση του τακτικού προγράμματος του BADIL.
Οι Φίλοι του BADIL λειτουργούν ως ανεπίσημο δίκτυο των ακτιβιστών της κοινωνίας των προσφύγων στα κατεχόμενα εδάφη του 1967 και ενεργούν ως το «μακρύ χέρι» του BADIL για το σχεδιασμό και την εφαρμογή των σχεδίων του στην προσφυγική κοινωνία.
Το Δίκτυο Νομικής Υποστήριξης του BADIL είναι μια ανεπίσημη συλλογικότητα παλαιστινίων και διεθνών νομικών αναλυτών που παρέχουν νομική συμβουλευτική και υποστήριξη στο ζήτημα των παλαιστινίων προσφύγων.
Το Κέντρο είναι επίσης μέλος της Παλαιστινιακής Συμμαχίας για το Δικαίωμα της Επιστροφής που ιδρύθηκε το 2000.
Το τμήμα διοργάνωσης εκστρατειών του BADIL διευκολύνει πρωτοβουλίες συνεργασίας με παλαιστινιακούς και διεθνείς οργανισμούς με σκοπό την ενδυνάμωση της προσφυγικής ταυτότητας, την προώθηση της προσφυγικής ενότητας και την ισχυροποίηση πρωτοβουλιών αυτό-οργάνωσης για τα δικαιώματα των παλαιστινίων προσφύγων. Στις δραστηριότητες συμπεριλαμβάνονται εργαστήρια για τα δικαιώματα των προσφύγων, υποστήριξη διαδηλώσεων και πρωτοβουλιών άσκησης πίεσης από την κοινότητα, εκπαιδευτικές ξεναγήσεις σε χωριά καταγωγής, τοπικά εργαστήρια, υποστήριξη πρωτοβουλιών στα μέσα ενημέρωσης, συμπεριλαμβανομένων ραδιοφωνικών και τηλεοπτικών εκπομπών, μαθήματα αγγλικών σε ακτιβιστές και ενδυνάμωση ικανοτήτων για κοινοτικές πρωτοβουλίες και οργανώσεις με βάση την αρχή της συνεργασίας.
Το τμήμα έρευνας, πληροφόρησης και νομικής υπεράσπισης του BADIL εκκινεί στην αραβική και στην αγγλική γλώσσα έρευνα και καταγραφή για να παράσχει ακριβή πληροφόρηση, να γνωστοποιήσει και να παραθέσει επαγγελματική ανάλυση για την υποστήριξη της τοπικής και διεθνούς κοινωνικής εκστρατείας για τα δικαιώματα των παλαιστινίων προσφύγων. Το τμήμα περιλαμβάνει ειδική υποενότητα νομικών και ενημερωτικών πρωτοβουλιών. Στις δραστηριότητές του περιλαμβάνονται η έκδοση των περιοδικών Haq al-Awda (στην αραβική) και Majdal (στην αγγλική γλώσσα), μία ετήσια Έρευνα των Παλαιστινίων Προσφύγων και των Εσωτερικά Εκτοπισμένων Παλαιστινίων, αναφορές στα διεθνή νομικά φόρα, υλικό υπεράσπισης, νομικά κείμενα και δελτία τύπου.
Ιστοσελίδα:http://www.badil.org/

Πέμπτη, 7 Μαΐου 2009

Michael Heart: Δεν θα παραδοθούμε

Ένα τραγούδι ελπίδας για τους Παλαιστίνιους στη Γάζα
σύνθεση και ερμηνεία του Michael Heart (Ιανουάριος 2009)




Μια εκτυφλωτική λάμψη λευκού φωτός
φώτισε τον ουρανό πάνω από τη Γάζα
Απόψε άνθρωποι τρέχουν να καλυφθούν
αγνοώντας αν ζουν η πέθαναν
Ήρθαν με τα τανκς και τα αεροσκάφη τους
με ολέθριες πυρώδεις φλόγες
και τίποτα δεν απομένει
μόνο μια φωνή που σηκώνεται προς το γεμάτο καπνούς ουρανό.
Δεν θα παραδοθούμε
μέσα στη νύχτα, χωρίς αγώνα
Μπορείτε να κάψετε τα τζαμιά μας και τα σπίτια μας και τα σχολεία μας
αλλά τα πνεύματά μας δεν θα πεθάνουν ποτέ
Δεν θα παραδοθούμε
στη Γάζα απόψε
Γυναίκες και παιδιά, εξίσου
δολοφονούνται και κατακρεουργούνται κάθε νύχτα
κι ενώ οι αποκαλούμενοι ηγέτες των μακρυνών χωρών
συζητάνε το ποιος έχει δίκιο και άδικο.
Αλλά οι αδύναμες λέξεις τους ήταν μάταιες,
και οι βόμβες έπεφταν σαν όξινη βροχή
Αλλά μέσα από τα δάκρυα και το αίμα και τον πόνο
μπορείς ακόμα να ακούσεις εκείνη τη φωνή που σηκώνεται προς το γεμάτο καπνούς ουρανό.
Δεν θα παραδοθούμε
έσα στη νύχτα, χωρίς αγώνα
Μπορείτε να κάψετε τα τζαμιά μας και τα σπίτια μας και τα σχολεία μας
σλλά τα πνεύματά μας δεν θα πεθάνουν ποτέ
Δεν θα παραδοθούμε
στη Γάζα απόψε.
Δεν θα παραδοθούμε
Μέσα στη νύχτα, χωρίς αγώνα
Μπορείτε να κάψετε τα τζαμιά μας και τα σπίτια μας και τα σχολεία μας
Αλλά τα πνεύματά μας δεν θα πεθάνουν ποτέ
Δεν θα παραδοθούμε
Μέσα στη νύχτα, χωρίς αγώνα
Δεν θα παραδοθούμε Στη Γάζα απόψε.

Τετάρτη, 6 Μαΐου 2009

Ghassan Kanafani: Γράμμα από τη Γάζα

Η έκδοση από την οποία αντιγράφουμε, δεν αναφέρει πότε γράφτηκε το διήγημα αλλά πρέπει να είναι κοντά στο 1960. Η μετάφραση είναι της Ντίνας Κατσούρη, από το βιβλίο: «Σύγχρονοι Παλαιστίνιοι Πεζογράφοι», εκδόσεις «Θεμέλιο», 1983 Μια αγγλική μετάφραση του διηγήματος μπορείτε να διαβάσετε εδώ www.pflp.ps/english
Αγαπητέ Μουσταφά,
Μόλις πήρα το γράμμα σου, όπου μου γράφεις πως έκαμες όλα τα απαραίτητα για να διευκολύνεις την παραμονή μου στο Σακραμέντο. Μαθαίνω ακόμα πως έγινα δεκτός στο Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας. Πρέπει να σ’ ευχαριστήσω για όλα, φίλε μου. Όμως θα ξαφνιαστείς σαν μάθεις τι έχω να σου πω – και να μην έχεις καμιά αμφιβολία γι’ αυτό – δε νιώθω κανέναν απολύτως δισταγμό. Στην πραγματικότητα είμαι πέρα για πέρα βέβαιος πως δεν είδα ποτέ στη ζωή μου πιο καθαρά τα πράγματα απ’ ό,τι τα βλέπω τώρα όχι, φίλε μου, άλλαξα ιδέα. Δε θα σ’ ακολουθήσω «στη χώρα που έχει πρασινάδα, νερό και όμορφα πρόσωπα», όπως μου έγραψες. Όχι, θα μείνω εδώ και δε θα φύγω ποτέ.
Πραγματικά, Μουσταφά, νιώθω πολύ άσκημα που δε θα συνεχίσουμε μαζί τον ίδιο δρόμο. Σ’ ακούω κιόλας να μου θυμίζεις τον όρκο μας να συνεχίσουμε μαζί την πορεία της ζωής μας και σ’ ακούν ακόμα να μου θυμίζεις τον τρόπο που συνηθίζαμε να φωνάζουμε «θα γίνουμε πλούσιοι». Όμως δεν μπορώ να κάμω τίποτα, φίλε μου. Ναι, θυμάμαι ακόμα εκείνη τη μέρα που στεκόμουνα στην αίθουσα αναχωρήσεων του αεροδρομίου του Καίρου, σφίγγοντας σου το χέρι και κοιτάζοντας τους κινητήρες των αεροπλάνων που βούιζαν. Εκείνη τη στιγμή όλα περιστρέφονταν γύρω τους κι εσύ στεκόσουνα μπροστά μου με σιωπηλό το στρογγυλό σου πρόσωπο. Το πρόσωπό σου, εξόν από κείνες τις ελαφρές ρυτίδες, δεν είχε αλλάξει, ήτανε το ίδιο σαν και τότε που μεγάλωνες στη συνοικία Σιατζίγια της Γάζας. Μεγαλώσαμε μαζί, καταλαβαίνουμε απόλυτα ο ένας τον άλλο, και υποσχεθήκαμε να συνεχίσουμε μαζί ως το τέλος. Όμως ...
– Έμεινε μόνο ένα τέταρτο για να φύγει το αεροπλάνο. Μην κοιτάζεις έτσι στο κενό. Άκουσε! Τον άλλο χρόνο θα πας στο Κουβέιτ να τα οικονομήσεις για να μπορέσεις να ξεκολλήσεις από τη Γάζα και να μετακινηθείς στην Καλιφόρνια. Ξεκινήσαμε μαζί και πρέπει να συνεχίσουμε μαζί …
Εκείνη την ώρα παρακολουθούσα τα χείλια σου που κουνιόντουσαν βιαστικά. Πάντα έτσι μιλούσες, χωρίς κόμματα και τελείες. Κατά έναν, όμως, ανεξήγητο τρόπο ένιωθα πως δεν ήσουνα απόλυτα ευτυχισμένος με τη φυγή σου. Δεν μπορούσες να δώσεις τρεις καλές δικαιολογίες γι’ αυτή. Κι εγώ υπόφερα απ’ αυτό το ξερίζωμα, μα η πιο ξεκάθαρα σκέψη ήταν: γιατί να μην εγκαταλείψουμε αυτή τη Γάζα και να φύγουμε; Γιατί όχι; Η κατάστασή σου είχε αρχίσει πια να καλυτερεύει το υπουργείο Παιδείας του Κουβέιτ σου έκλεισε συμβόλαιο, πράγμα που δεν έκαμε μαζί μου. Μέσα στην απέραντη δυστυχία που ζούσα μου ‘στελνες μικρά χρηματικά ποσά. Ήθελες να τα θεωρήσω σαν δάνεια, γιατί φοβόσουνα πως διαφορετικά θα ένιωθα προσβλημένος. Γνώριζες με κάθε λεπτομέρεια την οικογενειακή μου κατάσταση. Γνώριζες πως ο πενιχρός μισθός που έπαιρνα από τα στοιχεία της ΟΥΝΡΑ δεν έφτανε για να ζήσω τη μάνα μου, τη χήρα του αδερφού μου και τα τέσσερα παιδιά της.
– Άκουσε προσεκτικά. Να μου γράφεις κάθε μέρα ... κάθε ώρα ... κάθε λεπτό! Το αεροπλάνο φεύγει. Γεια σου! Ή μάλλον, ώσπου να ανταμώσουμε ξανά!
Τα παγωμένα χείλια σου αγγίξανε ελαφρά το μάγουλό μου, έστρεψες το πρόσωπό σου μακριά από μένα κατά τη μεριά του αεροπλάνου κι όταν με ξανακοίταξες διέκρινα τα δάκρυά σου.
Αργότερα μου έκλεισε συμβόλαιο το υπουργείο Παιδείας του Κουβέιτ. Δεν χρειάζεται να σου αφηγηθώ με λεπτομέρεια τη ζωή μου εκεί. Γιατί σου έγραφα πάντα για το καθετί ...
Η ζωή μου εκεί ήτανε άδεια και αποπνικτική σαν να ‘μουνα κανένα μικρό όστρακο, χαμένη μέσα στην καταπιεστική μοναξιά, μια νωθρή μάχη για ένα μέλλον τόσο σκοτεινό όσο κι η αρχή της νύχτας, εγκλωβισμένη σε μια φρικτή ρουτίνα, μια εμετική πάλη με το χρόνο. Όλα ήτανε αποπνιχτικά και βρώμικα. Όλη μου η ζωή κυλούσε νωθρά, δεν έβλεπα την ώρα να φτάσει το τέλος του μήνα.
Στα μέσα της χρονιάς, εκείνης της χρονιάς, οι εβραίοι βομβαρδίσανε την κεντρική επαρχία της Σάπχα και επιτεθήκανε με βόμβες και φλογοβόλα στη Γάζα, τη Γάζα μας. Κανονικά αυτό το γεγονός θα ‘πρεπε ν’ αλλάξει τη ρουτίνα της ζωής μου, όμως ούτε που το έλαβα ιδιαίτερα υπόψη. Σκόπευα ν’ αφήσω πίσω μου αυτή τη Γάζα και να πάω στην Καλιφόρνια, όπου θα ζούσα για τον εαυτό μου, τον εαυτό μου και μόνο, που είχε υποφέρει τόσο πολύ. Μισούσα τη Γάζα και τους κατοίκους της. Καθετί σ’ αυτή την ακρωτηριασμένη πόλη μου θύμιζε γκρίζους αποτυχημένους πίνακες φτιαγμένους από το χέρι κάποιου τρελού. Ναι, θα ‘στελνα στη μάνα μου και στη χήρα του αδερφού μου και στα παιδιά της ένα πενιχρό ποσό για να ζούνε, όμως κι εγώ θα ελευθερωνόμουνα επιτέλους από αυτό τον τελευταίο δεσμό, εκεί στην πράσινη Καλιφόρνια μακριά από τη δυσοσμία της ήττας, που για εφτά χρόνια γέμιζε τα ρουθούνια μου. Η συμπάθεια που μ’ έδενε με τα παιδιά του αδερφού μου, τη μάνα τους και τη δική μου δε θα ‘ταν ποτέ αρκετή δικαιολογία για να εξακολουθήσω να ζω μέσα σ’ εκείνη την απέραντα τραγική κατάσταση. Και δε θα ‘πρεπε να με παρασύρει ακόμα πιο πέρα από δω που είχα ήδη φτάσει. Πρέπει να φύγω μακριά!
Αυτά τα συναισθήματα τα νιώθεις, Μουσταφά, γιατί τα ‘χεις περάσει κι εσύ. Τί είναι αυτός ο απροσδιόριστος δεσμός που έχουμε με τη Γάζα και που περιορίζει τον ενθουσιασμό μας για φυγή; Γιατί δεν αναλύουμε με τέτοιο τρόπο το θέμα που να του δώσουμε μια ξεκάθαρη εξήγηση; Γιατί δεν αφήνουμε αυτή την ήττα με τις πληγές της πίσω μας και να ξεκινήσουμε για ένα φωτεινότερο μέλλον που θα μας δώσει πιο βαθιά παρηγοριά; Γιατί; Δεν ξέραμε ακριβώς γιατί.
Όταν πήγα διακοπές τον Ιούνιο και μάζεψα όλα τα προσωπικά μου αντικείμενα, λαχταρώντας τη γλυκιά αναχώρηση, το ξεκίνημα για όλα εκείνα τα μικροπραγματάκια που δίνουμε στη ζωή μια όμορφη, λαμπερή έννοια, βρήκα τη Γάζα έτσι όπως την ήξερα, κλεισμένη σε ένα κέλυφος σαλιγκαριού, με σκουριασμένο το εσωτερικό του, που το ξεράσανε τα κύματα στη βρώμικη αμμουδιά δίπλα εκεί στο σφαγείο. Αυτή η Γάζα ήταν ακόμα πιο μουδιασμένη κι από το μυαλό ενός κοιμισμένου ανθρώπου που αγωνίζεται ενάντια σ’ έναν τρομακτικό εφιάλτη, με τα στενά δρομάκια της που είχαν εκείνη την ιδιαίτερη μυρωδιά, τη μυρωδιά της ηττοπάθειας και της φτώχειας, τα σπίτια της με τα κρεμαστά μπαλκόνια ... αυτή η Γάζα! Ποιές είναι, όμως, εκείνες οι ανεξήγητες αιτίες που οδηγούν έναν άνθρωπο στο σπίτι του, στην οικογένειά του, στις αναμνήσεις του, όπως η πηγή ελκύει ένα μικρό κοπάδι αγριοκάτσικα από το βουνό; Δεν ξέρω. Το μόνο που ξέρω είναι πως εκείνο το πρωί πήγα στο σπίτι της μάνας μου. Σαν έφτασα, η γυναίκα του μακαρίτη του αδερφού μου ήρθε και με βρήκε και μου ζήτησε κλαίγοντας αν μπορούσα να πραγματοποιήσω την επιθυμία της Νάντιας, της κόρης της, που βρισκόταν πληγωμένη στο νοσοκομείο της Γάζας και να την επισκεφτώ εκείνο το βράδυ. Ξέρεις τη Νάντια, την όμορφη δεκατριάχρονη κόρη του αδερφού μου;
Εκείνο το βράδυ αγόρασα μια λίρα μήλα και ξεκίνησα να επισκεφτώ τη Νάντια στο νοσοκομείο. Ήξερα πως κάτι συνέβαινε και μου το κρύβανε η μάνα μου και η νύφη μου, κάτι που δεν ήμουνα σε θέση να το εντοπίσω. Αγαπούσα τη Νάντια από συνήθεια, την ίδια συνήθεια που μ’ έκανε να αγαπώ όλη εκείνη τη γενιά που μεγάλωσε μέσα στην ήττα και στον εκτοπισμό, που κατέληξε να πιστεύει πως η ευτυχισμένη ζωή είναι ένα είδος κοινωνικής παρέκκλισης.
Τί συνέβη εκείνη τη στιγμή; Δεν ξέρω. Μπήκα πολύ ήρεμος στο δωμάτιο. Τα άρρωστα παιδιά έχουν πάνω τους κάτι το άγιο, ιδιαίτερα ακόμα σαν η αρρώστια αυτών των παιδιών προέρχεται από οδυνηρές και φριχτές πληγές. Η Νάντια ήτανε ξαπλωμένη στο κρεβάτι της, η πλάτη της στηριζόταν σ’ ένα μεγάλο μαξιλάρι που πάνω του ήτανε απλωμένα τα μαλλιά της σαν μια χοντρή προβιά. Τα μεγάλα της άτια κρύβανε μια ανεξιχνίαστη σιωπή και ένα δάκρυ λαμπύριζε όλη την ώρα βαθιά μέσα στις μαύρες κόρες τους. το πρόσωπό της ήτανε ήρεμο κι ακίνητο, εκφραστικό, όμως, όπως θα μπορούσε να ήταν το πρόσωπο ενός μάρτυρα προφήτη. Η Νάντια ήτανε ακόμα παιδί, φαινότανε, όμως, περισσότερο από παιδί, πολύ μεγαλύτερο και μεγαλύτερη από παιδί, πολύ μεγαλύτερη.
– Νάντια!
Δεν έχω ιδέα αν ήμουνα εγώ που το είπα ή αν ήτανε κάποιος από πίσω μου. Σήκωσε, όμως, τα μάτια της κατά πάνω μου και τα ένιωσα να με λιώνουν σαν ένα κομμάτι ζάχαρη που πέφτει σ’ ένα καυτό φλιτζάνι τσάι. Μαζί με το ελαφρό χαμόγελό της άκουσα και τη φωνή της:
– Θείε! Ήρες μόλις τώρα από το Κουβέιτ;
Η φωνή τσάκισε στο λαιμό της και ανασηκώθηκε με τη βοήθεια των χεριών της και τέντωσε το λαιμό της προς τα μένα. Της χάιδεψα την πλάτη και κάθισα κοντά της.
– Νάντια! Σου έχω φέρει δώρα από το Κουβέιτ, πολλά δώρα. Θα περιμένω να σηκωθείς από το κρεβάτι, να ‘σαι γερή και δυνατή και τότε θα ‘ρθεις στο σπίτι μου να σου τα δώσω. Σου ‘φερα τα κόκκινα παντελόνια που μου ‘γραψες και τα ζήταγες. Ναι σου τα ‘φερα.
Ήταν ένα ψέμα, που το γέννησε η ένταση εκείνης της στιγμής, μόλις όμως το ανέφερα ένιωσα πως για πρώτη φορά στη ζωή μου έλεγα την αλήθεια. Η Νάντια τρεμούλιασε λες και την είχε διαπεράσει ηλεκτρικό ρεύμα και χαμήλωσε το κεφάλι της μέσα σε μια τρομαχτική σιωπή. Ένιωσα τα δάκρυά της να βρέχουν την ανάποδη του χεριού μου.
Πες μου κάτι Νάντια! Δε θες τα κόκκινα παντελόνια;
Σήκωσε το βλέμμα της πάνω μου και ετοιμάστηκε να μιλήσει, σταμάτησε, όμως, έσφιξε τα δόντια και ξανάκουσα τη φωνή της να ‘ρχεται από πολύ μακριά.
Θείε!
Άπλωσε το χέρι, ανασήκωσε το άσπρο κάλυμμα με τα δάχτυλα και μου έδειξε το πόδι της, που ήταν ακρωτηριασμένο ψηλά από το μηρό.
Φίλε μου ... Δε θα ξεχάσω ποτέ το πόδι της Νάντιας, ακρωτηριασμένο ψηλά από το μηρό. Όχι, ούτε θα ξεχάσω τον πόνο που ήταν διάχυτος στο πρόσωπό της και αποτυπώθηκε για πάντα στα χαρακτηριστικά της. Εκείνη τη μέρα έφυγα από το νοσοκομείο της Γάζας, κρατώντας σφιχτά στα χέρια μου με σιωπηλή ειρωνεία τις δυό λίρες που έφερα μαζί μου για να τις δώσω στη Νάντια. Ο πύρινος ήλιος έδινε στους δρόμους ένα αιμάτινο χρώμα. Και η Γάζα, Μουσταφά, ήταν κάτι εντελώς καινούργιο. Εσύ κι εγώ δεν την είδαμε ποτέ έτσι. Η πέτρινη στήλη στην αρχή της συνοικίας Σιατζίγια όπου ζούσαμε, είχε μιά σημασία, και την είχανε βάλει εκεί όχι για κανέναν άλλο λόγο μα για να μας κάνουν να τη νιώσουμε. Αυτή η Γάζα, που είχαμε ζήσει και οι καλοί της άνθρωποι, που περάσαμε μαζί τους εφτά χρόνια ήττας ήταν κάτι καινούργιο. Σε μένα φαινότανε πως ήταν απλά μια αρχή. Δεν ξέρω γιατί πίστευα πως ήταν απλά μια αρχή. Φανταζόμουνα πως ο κεντρικός δρόμος, που τον πήρα για να με φέρει πίσω στο σπίτι ήτανε μονάχα η αρχή ενός μακρινού δρόμου, που οδηγούσε στο Σαφάντ. Όλα στη Γάζα απόπνεαν δυστυχία που δεν περιοριζόταν στο κλάμα. Ήτανε μια πρόσκληση. Κάτι πέρα απ’ αυτό, ήταν κάτι σαν η αποκατάσταση του ακρωτηριασμένου ποδιού!
Πήρα τους δρόμους της Γάζας, τους δρόμους με το εκτυφλωτικό φως. Μου είπανε πως η Νάντια έχασε το πόδι της καθώς ρίχτηκε πάνω από τα μικρά της αδέρφια και τις αδερφάδες της για να τα προστατέψει από τις βόμβες και τις φλόγες που ζώσανε το σπίτι. Η Νάντια θα μπορούσε να σώσει τον εαυτό της, θα μπορούσε να τρέξει μακριά, να σώσει το πόδι της. Όμως δεν το ‘κανε.
Γιατί;
Όχι, φίλε μου, δε θα ‘ρθω στο Σακραμέντο και δε λυπάμαι γι’ αυτό. Όχι, κι ούτε θα τελειώσουμε μαζί αυτό που αρχίσαμε στην παιδική μας ηλικία. Εκείνο το ανεξήγητο συναίσθημα που είχες καθώς άφηνες τη Γάζα, εκείνο το μικρό συναίσθημα πρέπει να μεγαλώσει και να γίνει μέσα σου ένας γίγαντας. Πρέπει να απλωθεί, για να βρεις τον εαυτό σου, πρέπει να το αναζητήσεις εδώ ανάμεσα στα απαίσια ερείπια της ήττας.
Δε θα ‘ρθω κοντά σου. Μα να γυρίσεις εσύ σε μας! Γύρισε πίσω, για να μάθεις από το πόδι της Νάντιας, ακρωτηριασμένο ψηλά από το μηρό, τί είναι η ζωή και ποιά είναι η αξία της ύπαρξης.
Γύρισε πίσω, φίλε μου! Σε περιμένουμε όλοι.